Quang phổ là gì? Phân loại và các cách phân tích quang phổ

Quang phổ là gì? Có những loại quang phổ nào và cách thức phân tích chúng ra sao? Nếu bạn cũng đang quan tâm đến chủ đề này thì hãy tham khảo ngay bài viết sau đây.

Bạn biết những gì về quang phổ?
Bạn biết những gì về quang phổ?

Quang phổ là gì? Máy quang phổ là gì?

Theo wiki: Quang phổ hay phân quang học chỉ dài màu tương tự cầu vồng được hứng trên màn ảnh khi xảy ra hiện tượng tán sắc ánh sáng. Thuật ngữ này được dùng trong đo lường cường độ bức xạ và có thể coi là một hàm của bước sóng.

Quang phổ còn được sử dụng để mô tả phương pháp phổ thực nghiệm. Nó được ứng dụng trong phân chia ánh sáng thu được trong lăng kính hoặc lưới nhiễu xạ thành các màu hoặc các bước sóng.

Để đo và nghiên cứu về quang phổ, người ta cần sử dụng máy quang phổ chuyên dụng. Nó có khả năng phân tích những chùm sáng với những thành phần phức tạp và chuyển thành ánh sáng đơn sắc. Từ đó thu về thông tin trạng thái, tính chất hoặc thành phần của khối vật liên quan.

Tham khảo: Dao động điều hòa là gì? Công thức tính và ý nghĩa các đại lượng liên quan

Các loại quang phổ

Dựa vào sự khác biệt về đặc điểm, nguồn phát và ứng dụng người ta chia quang phổ thành các loại sau:

Có những loại quang phổ nào?
Có những loại quang phổ nào?

Quang phổ liên tục

Quang phổ liên tục là dải màu biến thiên từ đỏ đến tím, không bị đứt đoạn và không có vạch quang phổ. Chúng ta có thể thu được quang phổ khi chiếu ánh sáng trắng qua lăng kính. Ví dụ như ánh sáng của mặt trời, đèn.

Nguồn phát

Quang phổ liên tục có nguồn phát từ chất lỏng, rắn, khí bị nung nóng ở áp suất thấp. Với điều kiện toàn bộ dùng tia lửa điện để kích sáng.

Đặc điểm:

  • Quang phổ liên tục của các chất khác nhau trong cùng một nhiệt độ sẽ cho kết quả khác nhau.
  • Loại quang phổ này chỉ phụ thuộc vào nhiệt độ vật phát sáng, không bị ảnh hưởng bởi cấu tạo của vật chất.
  • Vật sáng có nhiệt độ càng cao thì quang phổ càng chuyển dần về phía màu đỏ, mờ dần về phía màu tím.
Quang phổ liên tục
Quang phổ liên tục

Ứng dụng:

Loại quang phổ này được sử dụng để xác định áp suất, nguồn sáng đặc biệt là những nguồn sáng xa như mặt trời, các vì sao,…

Quang phổ vạch hấp thụ

Quang phổ vạch hấp thụ là loại quang phổ khá đặc biệt. Chúng là hệ thống các vạch tối nằm trên vùng quang phổ liên tục.

Nguồn phát:

Loại quang phổ này xuất hiện khi nhiệt độ khí hoặc hơi nhỏ hơn nhiệt độ nguồn sáng. Hoặc khi ta chiếu ánh sáng trắng qua hơi hoặc chất khí nung nóng.

Đặc điểm:

  • Quang phổ được chia thành các vạch.
  • Ở nhiệt độ nhất định, hơi hoặc khí có thể phát xạ ra ánh sáng đơn sắc nào thì cũng có thể hấp thụ được những loại đó.
  • Loại quang phổ này chỉ bị ảnh hưởng bởi bản chất của các nguyên tố hóa học.
Quang phổ vạch hấp thụ
Quang phổ vạch hấp thụ
  • Những chất khác nhau sẽ có số vạch, bước sóng và quang phổ hấp thụ khác nhau.
  • Quang phổ hấp thụ có thể biểu hiện bức xạ điện từ tới vật liệu hấp thụ qua dải tần số.
  • Trong trường hợp nguồn ánh sáng trắng bị tắt, vạch đen của quang phổ chuyển thành vạch màu quang phổ phát xạ khi có quang phổ hấp thụ của hơi, khí. Hiện tượng này được gọi là đảo sắc quang phổ.

Ứng dụng:

  • Quang phổ vạch hấp thụ được dùng để xác định sự có mặt của nguyên tố hóa học trong hợp chất, hỗn hợp.
  • Chúng cũng được dùng để xác định thành phần trong chất lỏng hoặc khí.

Quang phổ vạch phát xạ

Quang phổ vạch phát xạ là hệ thống những vạch sáng riêng lẻ, bị ngắt quãng bởi các khoảng tối. Nó mô tả các bước sóng từ phổ điện từ của vật thể chứa năng lượng.

Quang phổ vạch phát xạ
Quang phổ vạch phát xạ

Nguồn phát:

Nguồn phát của quang phổ vạch phát xạ có thể là kim loại nóng chảy, bay hơi. Bên cạnh đó nó cũng được tìm thấy khi những chất khí ở áp suất thấp hoặc bị kích thích bằng điện.

Đặc điểm:

  • Mỗi nguyên tố đều có đặc điểm quang phổ riêng. Đồng thời màu sắc vạch sáng của chúng đều là duy nhất.
  • Những nguyên tố hoặc chất khác nhau thì vị trí, cường độ ánh sáng và số vạch của quang phổ thu được sẽ khác nhau.

Ứng dụng:

Quang phổ vạch phát xạ được dùng để xác định sự có mặt của các nguyên tố hóa học hoặc phát hiện nguyên tố mới. Ngoài ra trong thiên văn học nó cũng được đề cập đến khi nghiên cứu về tinh vân, hành tinh hoặc các ngôi sao.

Các cách phân tích quang phổ

Trong quá trình nghiên cứu và phân tích quang phổ, các nhà khoa học sử dụng những phương pháp sau:

Quang phổ được phân tích như thế nào?
Quang phổ được phân tích như thế nào?

Phân tích định tính

Được dùng để phát hiện các nguyên tố cấu tạo nên hợp chất qua các mẫu vạch bằng quang phổ vạch.

Phân tích định lượng

Được dùng để xác định nhiệt độ của các mẫu nghiên cứu. Qua đó giúp xác định nồng độ, thành phần cấu tạo thông qua cường độ sáng của các vạch quang phổ. Khi thí nghiệm chúng ta có thể phát hiện nồng độ rất nhỏ của các chất trong mẫu vật (Thậm chí là 0.002%)

Một số kỹ thuật phân tích quang phổ phổ biến

  • Quang phổ huỳnh quang XRF.
  • Quang phổ RAMAN.
  • Quang phổ hồng ngoại.
  • Quang phổ tử ngoại khả kiến UV-VIS.
  • Phát xạ nguyên tử ICP-OES.
  • Quang phổ phát xạ hồ quang OES.
Máy móc, công nghệ hiện đại được sử dụng để nghiên cứu, phân tích quang phổ
Máy móc, công nghệ hiện đại được sử dụng để nghiên cứu, phân tích quang phổ

Ứng dụng của quang phổ trong các lĩnh vực của cuộc sống

Ở thời điểm hiện tại, quang phổ được ứng dụng rộng rãi trong rất nhiều lĩnh vực. Đặc biệt là hóa học bởi mỗi phân tử hay nguyên tử đều có phản xạ, hấp thụ hoặc phát ra bức xạ điện từ dựa trên đặc trưng riêng của mình. Dưới đây là một vài ứng dụng nổi bật khác của quang phổ.

  • Xác định, đưa ra cấu trúc nguyên tử của mẫu vật.
  • Giám sát, theo dõi hàm lượng oxy được hòa tan trong các hệ sinh thái nước ngọt và biển.
  • Nghiên cứu về cấu trúc trao đổi chất của cơ.
  • Nghiên cứu, tìm ra quy luật từ các vạch phát xạ từ những thiên hà ở xa trái đất.
Quang phổ được ứng dụng trong đa dạng lĩnh vực
Quang phổ được ứng dụng trong đa dạng lĩnh vực
  • Ứng dụng thay đổi cấu trúc dược phẩm, nâng cao hiệu quả.
  • Nghiên cứu, phân tích đặc tính protein.
  • Ứng dụng trong thám hiểm không gian.

Vừa rồi là toàn bộ thông tin về quang phổ, phân loại, phương pháp nghiên cứu và ứng dụng của nó trong nhiều lĩnh vực của cuộc sống. Với sự phát triển không ngừng của khoa học, công nghệ, chắc hẳn nó sẽ còn được ứng dụng rộng rãi và hiệu quả hơn trong tương lai.

Dao động điều hòa là gì? Công thức tính và ý nghĩa các đại lượng liên quan

Dao động điều hòa là một dạng quan trọng của dao động cơ học. Đây cũng là một trong những phần kiến thức trọng tâm cho kỳ thi tốt nghiệp THPT Quốc Gia. Trong bài viết dưới đây chúng ta hãy cùng đi vào tìm hiểu về bản chất, phương trình và các dạng bài tập dao động điều hòa nhé!

Dao động điều hòa là gì? Loại dao động này có những đặc điểm gì?
Dao động điều hòa là gì? Loại dao động này có những đặc điểm gì?

Dao động điều hòa là gì?

Dao động điều hòa là dao động tuần hoàn, vật dao động qua lại quanh chỉ 1 vị trí cân bằng. Ví dụ như: Chuyển động của thuyền quanh chỗ neo thuyền, chuyển động của xích đu, bập bênh,…

Bạn hiểu những gì về dao động điều hòa?
Bạn hiểu những gì về dao động điều hòa?

Các dao động điều hòa có quỹ đạo thẳng thường là hàm sin hoặc cos của thời gian. Đồ thị của nó có dạng hình sin. Đây cũng là lý do dao động này được gọi với tên gọi khác là dao động hình sin.

Phương trình giao động điều hòa

Dao động điều hòa có phương trình như thế nào? Dựa theo lý thuyết, các dao động điều hòa đều có phương trình dao động dạng:

\large x=Acos(\omega t + \varphi )

Trong đó:

  • A: Biên độ của dao động
  • ω: Tần số góc
  • φ: Pha ban đầu

Các đại lượng và cách tính phương trình dao động điều hòa

Các đại lượng trong phương trình dao động điều hòa bao gồm: Chu kỳ, tần số góc, tần số dao động, vận tốc và gia tốc dao động điều hòa. Dưới đây là một vài thông tin cùng mối quan hệ giữa chúng.

Đồ thị của một dao động điều hòa
Đồ thị của một dao động điều hòa

Chu kì

Chu kỳ được hiểu là khoảng thời gian ngắn nhất để một vật thực hiện hoàn chỉnh một dao động. Đại lượng này có ký hiệu là T, được tính bằng đơn vị giây. Chu kỳ và tần số góc của một dao động điều hòa có quan hệ tương tác với nhau qua công thức:

\large T=\frac{2\pi }{\omega }

Tần số góc

Tần số góc của đại lượng điều hòa là đại lượng liên hệ giữa tần số dao động và chu kỳ của dao động. Nó được ký hiệu là ω, đơn vị rad/s.  Theo đó chúng ta có thể xác định giá trị tần số góc qua công thức:

Tần số dao động

Tần số dao động được hiểu là số dao động mà vật có thể thực hiện trong một giây. Đại lượng này có ký hiệu là f và sử dụng đơn vị Hz. Công thức xác định tần số góc như sau:

 hoặc 

Vận tốc dao động điều hòa

Vận tốc của dao động điều hòa được tính bằng đạo hàm của li độ x trong thời gian t hay chính bằng:

  • Vật đạt vận tốc lớn nhất tại vị trí cân bằng với giá trị bằng: vmax = ωA
  • Vận tốc dao động nhỏ nhất bằng 0 chính tại vị trí biên.
  • Vận tốc đổi chiều tại vị trí biên độ, nhanh pha hơn li độ góc π/2.

Gia tốc

Gia tốc của vật dao động điều hòa được xác định bằng đạo hàm của vận tốc theo thời gian.

  • Ở vị trí cân bằng, gia tốc đạt giá trị nhỏ nhất là 0.
  • Ở vị trí biên, gia tốc đạt giá trị max bằng: amax = ω2A.

Tham khảo: Quang phổ là gì? Phân loại và các cách phân tích quang phổ

Các dạng bài tập dao động điều hòa thường gặp

Một số dạng bài tập về dao động điều hòa thường gặp trong kỳ thi gồm:

Tìm biên độ dao động

Để xác định biên độ của dao động điều hòa, bạn có thể áp dụng công thức sau:

Trong đó:

  • L: Chiều dài quỹ đạo dao động
  • S: Quãng đường của một chu kỳ
  • A: Biên độ dao động
  • a: Gia tốc
  • v: Vận tốc

Tìm tần số góc

Công thức tính tần số góc như sau:

Trong đó:

  • ω: Tần số góc
  • amax: Gia tốc lớn nhất
  • vmax: Vận tốc lớn nhất
  • A: Biên độ dao động

Tìm pha ban đầu của dao động

  • Cách 1: Dựa vào t = 0, có hệ phương trình

\large \left\{\begin{matrix} x=Acos\varphi =x_{o} & \\ v=-A\omega sin\varphi & \end{matrix}\right. => \left\{\begin{matrix} cos\varphi =\frac{x_{o}}{A} & \\ sin\varphi =-\frac{v}{A\omega } & \end{matrix}\right.

Lưu ý: vxφ phải nhỏ hơn 0.

  • Cách 2: Ngoài ra chúng ta cũng có thể xác định pha ban đầu của dao động thông qua vòng tròn lượng giác. Cụ thể như sau:

Trong bài viết trên đây chúng ta vừa cùng nhau tìm hiểu về dao động điều hòa cũng như phương trình dao động, các đại lượng và cách tính giá trị của chúng. Mong rằng những chia sẻ tại bài viết có thể giúp bạn hiểu rõ hơn về dạng bài tập, dao động này!

Bức xạ điện từ là gì? Phân loại, tác hại và cách phòng tránh

Bức xạ điện từ và những ảnh hưởng của nó luôn là một trong những chủ đề thu hút sự chú ý của dư luận. Chính xác bức xạ điện từ là gì? Nó được tạo ra từ đâu? Bức xạ điện từ có làm tăng nguy cơ ung thư không? Theo dõi bài viết dưới đây để có câu trả lời cho vấn đề này nhé!

Bạn biết những gì về bức xạ điện từ là gì?
Bạn biết những gì về bức xạ điện từ là gì?

Bức xạ điện từ là gì?

Theo Wiki: Bức xạ điện từ hay Electromagnetic Radiation (EM) là một dạng năng lượng đặc biệt luôn tồn tại xung quanh chúng ta. Nó được tạo ra từ sự kết hợp của dao động từ trường và điện trường vuông góc. Lúc này sóng điện từ bị lượng tử hóa, tạo thành những đợt sóng mang tính chất giống với các hạt chuyển động photon.

Hiện nay chúng ta đang sống trong thời đại 4.0 cùng sự phát triển vượt bậc của khoa học công nghệ. Có rất nhiều những thiết bị hiện đại được phát minh, cải tiến nhằm phục vụ cho cuộc sống của loài người như: Tivi, máy tính, điện thoại, radio, máy chụp X-Quang,… Tuy nhiên bên cạnh lợi ích sử dụng, chúng đều là nguồn phát ra bức xạ điện từ.

Đặc điểm của bức xạ điện từ

Như đã đề cập ở trên, bức xạ điện từ được tạo ra từ sóng điện từ được lượng tử hóa. Dưới đây là một vài đặc điểm nổi bật mà bạn có thể tham khảo:

Bức xạ điện từ được tạo ra từ sóng điện từ
Bức xạ điện từ được tạo ra từ sóng điện từ
  • Tốc độ truyền của các loại sóng điện từ đều giống nhau trong điều kiện không gian trống. Nó được gọi là tốc độ ánh sáng với giá trị đạt 300 triệu mét/giây.
  • Sóng điện từ là sóng ngang, đo bằng biên độ của bước sóng và có hướng lan truyền cố định, vuông góc với phương truyền. Điểm sóng cao nhất gọi là đỉnh, điểm thấp nhất là hõm.
  • Dù có cùng tốc độ truyền nhưng các sóng điện từ khác nhau về tần số, bước sóng và mức năng lượng.
  • Tốc độ của sóng điện từ được tính bằng tích của tần số và bước sóng. Vì tốc độ không đổi nên bước sóng và tần số của nó có thể bị biến đổi tùy vào từng điều kiện và nguồn phát.

Bức xạ điện từ có những loại nào?

Có nhiều nguồn phát bức xạ điện từ được tìm thấy xung quanh chúng ta. Trong đó có cả các nguồn tự nhiên và từ máy móc, thiết bị được sáng chế. Chi tiết các nguồn và đặc điểm như sau:

Có những nguồn phát sóng điện từ nào?
Có những nguồn phát sóng điện từ nào?

Tham khảo: Quang phổ là gì? Phân loại và các cách phân tích quang phổ

Sóng radio

Sóng radio có giá trị thấp nhất trong phổ bức xạ điện từ. Tần số của nó khoảng 3Hz – 300 MHz, bước sóng đo được lớn hơn 10mm. Các thiết bị radio hiện đang được sử dụng phổ biến để liên lạc và giải trí.

Tia hồng ngoại

Tia hồng ngoại thuộc khoảng giữa của vi sóng và ánh sáng nhìn thấy trên dải phổ EM. Nó có tần số khoảng 430 THz – 300 GHz, bước sóng đo được từ 700nm – 1mm. Bằng mắt thường chúng ta không thể nhìn thấy ánh sáng hồng ngoại nhưng có thể cảm nhận bằng nhiệt (cường độ đủ lớn) hoặc sử dụng thiết bị chuyên dụng.

Vi ba

Vi ba hay vi sóng được xếp giữa tia hồng ngoại và radio trên phổ EM. Tần số đo được của nó khoảng 300 GHz – 300 MHz, bước sóng từ 1mm đến 1m. Vi ba đang được ứng dụng trong các thiết bị thông tin liên lạc băng thông lớn, radar hoặc nguồn nhiệt của lò vi sóng.

Viba có trong lò vi sóng
Viba có trong lò vi sóng

Tia tử ngoại

Ánh sáng hồng ngoại được xếp vào vị trí giữa tia X và ánh sáng nhìn thấy trên dải phổ EM. Giá trị tần số dao động từ 30 PHz – 790 THz với mức bước sóng 10nm đến 380 nm.

Tia tử ngoại hay tia UV là một phần của ánh sáng mặt trời. Tuy nhiên chúng ta không thể nhận diện chúng bằng mắt thường. Hiện loại tia này đang được ứng dụng phổ biến trong công nghiệp và y tế. Dù vậy trong thực tế, nó có thể làm hỏng các mô sống nếu tiếp xúc trực tiếp trong thời gian dài, cường độ mạnh.

Ánh sáng nhìn thấy được

Ánh sáng nhìn thấy được hay Visible light nằm ở giữa phổ EM với bước sóng 380 nm – 700 nm và tần số 400 THz đến 800 THz. Nói một cách tổng quát, ánh sáng khả kiến được hiểu là những bước sóng mà con người có thể quan sát.

Tia Gamma  

Trong phổ EM, tia Gamma nằm trên tia X. Nó được xác định có tần số hơn 30 EHz và bước sóng không quá 0,01 nm.

Tia Gamma có chứa bức xạ sóng điện từ
Tia Gamma có chứa bức xạ sóng điện từ

Bức xạ của tia Gamma có thể gây tổn thương mô sống, tiêu diệt tế bào. Nó được ứng dụng để điều trị cho bệnh nhân ung thư với liều lượng được đo lường, kiểm soát kỹ. Bởi nếu không được kiểm soát tốt, tiếp xúc với tia Gamma có thể gây ra nhiều nguy hiểm cho con người.

Tia X

Tia X hay X-quang được chia làm 2 loại là tia X cứng và tia X mềm. Trong đó:

  • Tia X mềm được xếp giữa tia Gamma và tia tử ngoại trong dải phổ EM. Nó có tần số 30 EHz – 30 PHz, bước sóng 0,01 nm – 10 nm.
  • Tia X cứng có cùng vị trí vùng phổ với tia Gamma. Khác biệt giữa chúng là nguồn tạo. Trong khi tia X được tạo bởi electron gia tốc thì tia Gamma được tạo ra từ hạt nhân nguyên tử.
Tia X được ứng dụng hiệu quả và phổ biến trong y học
Tia X được ứng dụng hiệu quả và phổ biến trong y học

Tia X hiện đang được ứng dụng hiệu quả trong chụp chiếu, điều trị y khoa. Tuy nhiên nếu tiếp xúc trực tiếp không qua giám sát, nó có thể ảnh hưởng nghiêm trọng đến tế bào da, tăng nguy cơ ung thư và đem đến nhiều vấn đề về sức khỏe.

Tác hại của bức xạ điện từ

Tác hại của bức xạ điện từ là chủ đề bàn luận được nhiều người chú ý. Nhất là khi có nhiều nguồn tin chia sẻ về nó có thể gây ung thư, ảnh hưởng đến sự phát triển của trẻ nhỏ. Chi tiết dưới đây là thông tin gửi đến bạn!

  • Bức xạ điện từ là nguyên nhân làm rối loạn hệ thống miễn dịch và nhịp sinh học. Từ đó hạ thấp mức melatonin trong cơ thể. Tình trạng này kéo dài có thể gây nhức đầu, mệt mỏi, mất ngủ, huyết áp tăng giảm bất thường, mẫn cảm ngoài da,…
  • Ảnh hưởng không tốt cho sức khỏe sinh sản của cả nữ và nam giới. Mặt khác nó cũng tác động làm giảm ham muốn, tăng nguy cơ sảy thai, tổn thương DNA trong các tế bào tinh trùng.
Ảnh hưởng không tốt đến sức khỏe sinh sản
Ảnh hưởng không tốt đến sức khỏe sinh sản
  • Bức xạ điện có ảnh hưởng trực tiếp đến não bộ. Nó làm giảm sức khỏe của hệ thần kinh, gây đau đầu, thiếu tập trung, bồn chồn, kích động và lo lắng.
  • Bức xạ điện từ làm tăng nguy cơ ung thư, đột biến gen do tác động trực tiếp đến các DNA tế bào gốc.
  • Là một trong các nguyên nhân gây bệnh tim mạch, rối loạn tiêu hóa, giảm hấp thụ dinh dưỡng, sỏi thận,..
  • Làm tổn thương các gốc tự do và stress oxy hóa.

Cách phòng tránh ảnh hưởng từ bức xạ điện từ

Mang đến những tác động trực tiếp và nghiêm trọng cho sức khỏe của con người, cách phòng tránh bức xạ điện từ đang là vấn đề được nhiều người tìm kiếm. Dưới đây là một số biện pháp đề xuất dành cho bạn!

Làm sao để hạn chế bức xạ sóng điện từ?
Làm sao để hạn chế bức xạ sóng điện từ?
  • Sử dụng các thiết bị điện tử càng lâu, chúng ta sẽ càng tiếp xúc nhiều với bức xạ điện từ. Điều này đặc biệt nguy hiểm cho trẻ nhỏ trong quá trình phát triển, trưởng thành. Do đó cách tốt nhất để bảo vệ bản thân chính là giảm tiếp xúc với các nguồn phát.
  • Không nên vừa sạc vừa dùng các thiết bị điện tử như máy tính bảng, điện thoại, laptop. Cần có giới hạn thời gian sử dụng, chỉ bật các tính năng bluetooth, phát sóng wifi khi cần.
  • Tăng cường tập luyện, hoạt động thể thao, ăn uống điều độ, rèn luyện cơ thể để nâng cao sức đề kháng.
  • Nên để xa điện thoại xa giường ngủ ít nhất 2m để có giấc ngủ sâu và ổn định hơn.  
Nên sạc điện thoại cách xa giường ngủ
Nên sạc điện thoại cách xa giường ngủ
  • Trang bị thêm các thiết bị, màn chắn bức xạ điện từ để bảo vệ bản thân và mọi người.
  • Sử dụng loa, chuột, bàn phím và tai nghe có dây cũng là cách để hạn chế tác động của bức xạ điện từ.

Gây ra nhiều vấn đề nguy hại cho sức khỏe, việc hiểu rõ về các tác hại và cách phòng tránh bức xạ điện từ sẽ giúp chúng ta có chủ động bảo vệ cho bản thân và mọi người. Trên đây là toàn bộ những thông tin về phân loại, đặc điểm và cách bảo vệ bản thân trước bức xạ điện từ. Mong rằng bài viết có thể đưa đến cho bạn những chia sẻ hữu ích!

Giải Nobel là gì? Tìm hiểu về lịch sử, quy trình và giá trị giải thưởng

Giải Nobel luôn được nhắc đến như một giải thưởng danh giá nhất thế giới. Vậy chính xác giải Nobel là gì? Quy trình đánh giá, trao giải diễn ra như thế nào? Cùng theo dõi bài viết chia sẻ dưới đây để hiểu rõ hơn nhé!

Bạn hiểu gì về giải Nobel
Bạn hiểu gì về giải Nobel

Giải Nobel là gì?

Theo Wiki: Nobel là một giải thưởng quốc tế được công bố hằng năm kể từ 1901 nhằm vinh danh các cá nhân có những đóng góp, thành tựu lớn trong các lĩnh vực như: Y học, vật lý, hóa học, hòa bình và văn học. Trong đó giải Nobel hòa bình có thể được trao cho cá nhân hoặc tổ chức.

Mỗi giải thưởng đều bao gồm huy chương, tiền mặt và bằng khen. Năm 1968, Ngân hàng Thụy Điển quyết định thêm vào hệ thống giải Nobel về lĩnh vực kinh tế để tưởng nhớ Alfred Nobel – Nhà khoa học, người sáng lập giải Nobel.

Lịch sử của giải Nobel

Alfred Nobel là nhà khoa học, phát minh đại tài với hơn 355 bằng sáng chế. Trong đó đáng chú ý nhất là thuốc nổ. Cả cuộc đời ông đã cống hiến hết mình cho nền khoa học thế giới, đạt tới đỉnh cao của sự giàu có và vinh quang.

Alfred Nobel qua đời vào năm 1896. Ông để lại bản di chúc gây khó hiểu và kinh ngạc cho tất cả mọi người khi dành một phần nhỏ gia tài cho bạn bè và người thân.

Chân dung Alfred Nobel
Chân dung Alfred Nobel

Phần tài sản còn lại được quy đổi thành tiền mặt, tương đương 70 triệu krona Thụy Điển lúc bấy giờ và gửi nhân hàng. Số tiền lãi mỗi năm sẽ được trích ra 5 giải thưởng tặng cho những người có đóng góp lớn nhất với 5 lĩnh vực vật lý, hóa học, văn học, sinh học và hòa bình. Đây cũng chính là lịch sử ra đời của giải Nobel.

Quy trình đánh giá, trao giải Nobel như thế nào?

Là một giải thưởng lớn, tầm cỡ quốc tế, giải Nobel được đánh giá như thế nào?

  • Vào tháng 9 của năm trước năm trao giải, các đề cử được Ủy ban Nobel gửi đến 3000 chuyên gia – Những người từng nhận giải thưởng và thành viên trao thưởng cùng các chuyên gia trong các lĩnh vực được trao giải và giáo sư đầu ngành tại trường đại học, viện nghiên cứu.
  • Tiếp đó vào tháng 2 của năm tiếp theo (năm trao giải) là hạn cuối để nộp hồ sơ. Ủy ban Nobel sàng lọc và đưa ra các ứng viên tiềm năng. Từ đó hội đồng tiếp tục chọn 250 đến 350 người lọt vào vòng tiếp theo.
Giải Nobel vinh danh những người có đóng góp lớn cho nhân loại
Giải Nobel vinh danh những người có đóng góp lớn cho nhân loại
  • Tháng 3 đến tháng 5 sau đó, các công trình nghiên cứu của ứng viên được đánh giá bởi hội đồng chuyên gia. Từ đó Ủy ban Nobel đưa ra người được đề cử lên Viện Hàn Lâm.
  • Tháng 6 đến tháng 8 là thời gian tập hợp báo cáo và danh sách tiến cử cho Viện Hàn Lâm. Báo cáo này được hội đồng thành viên cùng ký tên.
  • Tháng 9 đến tháng 10, Ủy ban Nobel đưa danh sách lựa chọn của họ lên Viện Hàn Lâm và các tổ chức trao thưởng khác.
  • Đầu tháng 10, Viện Hàn Lâm chọn người đoạt giải dựa trên đa số phiếu bầu chọn.
  • Trước ngày 15/11 hằng năm danh sách giải thưởng sẽ được công bố. Theo quy định, thông tin về quá trình xét giải được giữ kín trong 50 năm.

Giá trị giải thưởng Nobel khoảng bao nhiêu?

Theo quy định, giải thưởng Nobel được trao tối đa cho 3 người. Những giải thưởng không được chấp nhận hoặc bị từ chối sẽ được trả lại quỹ. Kèm theo đó mỗi chủ nhân của các giải thưởng đều sẽ được trao giấy chứng nhận cùng huân chương vàng và tiền mặt. Số tiền được trao thưởng sẽ phụ thuộc vào thu nhập của Ủy ban Nobel.

Giải được trao kèm bằng khen, huân chương và tiền mặt
Giải được trao kèm bằng khen, huân chương và tiền mặt

Năm 2017, quỹ Nobel quyết định mức tiền thưởng của các hạng mục lên 9 triệu krona Thụy Điển tương đương 1,1 triệu USD. Tiếp đó vào năm 2020, số tiền thưởng tiếp tục được tăng lên 10 triệu krona Thụy Điển.

Chưa dừng lại ở đó, mới đây ngày 15/9/2023, Quỹ Nobel tiếp tục báo tăng giá trị giải thưởng lên 11 triệu krona Thụy Điển. Có thể thấy ngoài giá trị về tinh thần, danh dự, giải thưởng này cũng đi kèm với một khoản tiền tương xứng.

Một số nhà khoa học & tổ chức nhận giải Nobel danh giá

Hầu hết các nhà khoa học, sáng chế nhận giải Nobel đều là những người có đóng góp, cống hiến lớn cho toàn nhân loại. Dưới đây là một vài đại diện nổi bật và thành tựu của họ. Cùng theo dõi nhé!

Marie Curie

Marie Curie là người phụ nữ đầu tiên và cũng là duy nhất tính đến thời điểm hiện tại nhấn tới 2 giải Nobel ở 2 lĩnh vực khác nhau. Năm 1903, bà cùng chồng của mình là Pierre đã cùng nhau chia sẻ giải thưởng Nobel vật lý với nhà vật lý Henri Becquerel người Pháp.

Marie Curie với những đóng góp to lớn
Marie Curie với những đóng góp to lớn

Trong đó ông Becquerel được trao giải nhờ tìm ra hiện tượng phóng xạ tự nhiên, vợ chồng Marie Curie được ghi nhận với nghiên cứu về hiện tượng phóng xạ được phát hiện. Tiếp theo vào năm 1911, Marie Curie nhận về giải Nobel hóa học khi tìm ra 2 nguyên tố là polonium và radium. Đây là một đóng góp lớn cho ngành hóa học của thế giới.  

Ivan Petrovich Pavlov

Ivan Petrovich Pavlov là một nhà tâm lý học, sinh lý học và thầy thuốc người Nga. Ông nhận giải Nobel y học vào năm 1904 nhờ công trình nghiên cứu về hệ thống tiêu hóa.

Ivan Petrovich Pavlov tìm hiểu về chức năng dạ dày của những chú chó bằng cách quan sát tiết vị. Sau đó thực hiện phân tích phản xạ và tiết vị của chúng trong các điều kiện khác nhau. Kết quả cho thấy khi có thức ăn, dịch vị của chúng sẽ tiết ra nhiều hơn. Đây cũng là tiền đề để Pavlov đưa ra định luật phản xạ có điều kiện.

Ivan Petrovich Pavlov
Ivan Petrovich Pavlov

Albert Einstein

Albert Einstein được mệnh danh là nhà khoa học vĩ đại của thế kỷ 20 với giải Nobel vật lý khi khám phá ra hiện ứng quang điện năm 1921. Hiểu đơn giản nó là hiện tượng các hạt electron (e) bị bật ra khỏi kim loại khi được chiếu sáng.

Thông thường các hạt mang điện e chỉ di chuyển quanh hạt nhân nguyên tử. Khi có sự “va chạm” với ánh sáng có tần số thích hợp, chúng hấp thụ năng lượng rồi bật ra khỏi nguyên tử kim loại. Phát hiện của Albert Einstein cũng là cơ sở thúc đẩy những bước tiến mới của lĩnh vực phát thanh, truyền hình. Đây cũng được coi là nền móng cho vật lý hiện đại.

Tham khảo:

Alexander Fleming

Alexander Fleming là nhà khoa học người Scotland. Ông cùng với Howard Walter Florey – nhà nghiên cứu bệnh học Australia và Ernst Boris Chain – nhà hóa sinh người Anh nhận được giải Nobel trong lĩnh vực Y học vào năm 1945.

Thành quả của họ chính là tìm ra chất penicillin dùng trong kháng sinh. Điều này đã làm thay đổi ngành y tế khả năng chữa trị nhiều loại bệnh nguy hiểm, cứu sống rất nhiều người.

Alexander Fleming
Alexander Fleming

Ủy ban chữ thập đỏ quốc tế – ICRC

Tổ chức ICRC là một phần của phong trào Trăng lưỡi liềm đỏ quốc tế có trụ sở tại Geneva – Thụy Sĩ. ICRC được thành lập vào năm 1863 với mục đích chính là trợ giúp nhân đạo cho những nạn nhân của vũ trang bạo lực, thúc đẩy bảo vệ nạn nhân của thiên tai, chiến tranh. Với mục đích hoạt động cao cả, tổ chức này đã nhận được giải Nobel hòa bình năm 1917, 1944 và 1963.

Mẹ Teresa

Agnes Gonxhe Bojaxhiu hay còn được gọi với cái tên thân thương là Mẹ Teresa Calcutta. Bà là nữ tu công giáo người Albania – Người sáng lập Dòng thừa sai Bác Ái tại Calcutta thuộc Ấn Độ năm 1950.

Trong suốt 40 năm hoạt động, mẹ Teresa đã chăm sóc vô số người nghèo, trẻ mồ côi, người bệnh tật và hoàn thành sứ mệnh truyền giáo tại Ấn Độ cùng nhiều quốc gia trên thế giới. Mẹ Teresa được trao giải Nobel hòa bình vào năm 1979. Đây cũng là năm bà qua đời và được phong danh hiệu Chân Phước.

Mẹ Teresa
Mẹ Teresa

Martin Luther King

Martin Luther King là nhà hoạt động nhân quyền vô cùng nổi tiếng, người Mỹ gốc Phi. Ông cũng là một trong số nhà lãnh đạo có sức ảnh hưởng lớn nhất trong lịch sử nước Mỹ và lịch sử đương đại của thế giới. Martin Luther King được trao giải Nobel hòa bình vào năm 1964.

Ông như một tượng đài, được mọi người trên khắp hành tinh ngưỡng mộ với danh xưng anh hùng, người kiến tạo hòa bình. Martin Luther King lãnh đạo phong trào đấu tranh đòi bình đẳng cho người da màu, công nhân và các tầng lớp, đối tượng khác trên toàn thế giới.

Giải Nobel không đơn thuần là một giải thưởng mà còn là sự công nhận, ngợi ca cho những đóng góp, thành tự của các cá nhân, tổ chức cho sự phát triển của nhân loại. Trên đây là những thông tin về giải Nobel cũng như lịch sử, quy trình đánh giá và những đại diện đã nhận giải. Mong rằng bài viết có thể mang đến cho bạn nguồn tham khảo hữu ích!

Chỉ số chất lượng không khí là gì? Các cấp độ & ảnh hưởng đến sức khỏe

Một vài năm trở lại đây, chỉ số chất lượng không khí là chủ đề nhận được nhiều sự chú ý từ phía mọi người. Nhất là khi tình trạng ô nhiễm không khí luôn ở mức báo động tại các thành phố lớn. Vậy chính xác chỉ số này được xác định dựa trên cơ sở nào? Chỉ số này cho chúng ta biết những thông tin gì?

Bạn hiểu gì về chỉ số chất lượng không khí?
Bạn hiểu gì về chỉ số chất lượng không khí?

Chỉ số chất lượng không khí là gì?

Theo Wiki: Chỉ số chất lượng không khí hay chỉ số ô nhiễm không khí tiếng Anh là Air Quality Index (AQI). Chỉ số này thường được báo cáo mỗi ngày cho chúng ta biết về chất lượng không khí tại các thành phố, vùng & quốc gia. Đây là thước đo quan trọng được dùng để đánh giá mức độ ô nhiễm không khí hiện tại hoặc dự báo mức độ ô nhiễm trong tương lai.

Thông thường chỉ số chất lượng không khí sẽ được chia thành các cấp độ. Chỉ số này có giá trị càng lớn tức là độ ô nhiễm không khí càng cao đi kèm nhiều rủi ro cho sức khỏe cộng đồng.  

Chỉ số chất lượng không khí AQI được đo như thế nào?

Theo cơ quan bảo vệ môi trường Hoa Kỳ (EPA): Chỉ số AQI được xác định dựa trên 5 thông số bao gồm:

  • N02 – Nitrogen Dioxide
  • CO – Carbon Dioxide
  • S02 – Sulfur Dioxide
  • Ozone mặt đất
  • Ô nhiễm phân tử

Ô nhiễm phân tử hay còn được hiểu là các hạt lơ lửng, cụ thể là PM10 và  PM2.5. Chúng được hiểu là các loại bụi mịn, đặc biệt nguy hiểm cho sức khỏe, hệ hô hấp của con người. Loại bụi này thường được hình thành từ Cacbon, hợp chất kim loại, nito, sunfua,…

Chất lượng không khí tại Việt Nam thường xuyên ở mức báo động
Chất lượng không khí tại Việt Nam thường xuyên ở mức báo động

Thường chúng để đo được chỉ số chất lượng không khí chúng ta sẽ có các trạm giám sát đặt tại các địa phương, phân vùng riêng. Bởi tùy từng thời điểm và vị trí, nồng độ các chất gây ô nhiễm không khí sẽ có sự khác biệt.

Thang đo chỉ số chất lượng không khí

Dựa vào nồng độ chất gây ô nhiễm, chỉ số AQI được chia thành các thang đo với mức độ nguy hiểm từ thấp đến cao. Tương ứng với đó các cảnh báo đưa ra cũng có sự khác biệt.

Thang đo tại một số quốc gia trên thế giới

Hiện nay phần lớn các quốc gia trên thế giới đều có các thang đo chỉ số chất lượng không khí AQI riêng. Điển hình như Malaysia, Canada hay chỉ số tiêu chuẩn ô nhiễm không khí của Singapore. Nhìn chung cách đo và xác định mức độ ô nhiễm được thực hiện khá giống nhau, song cách phân chia mức độ tại các quốc gia sẽ có chút khác biệt.

Thang đo AQI được áp dụng tại một vài quốc gia
Thang đo AQI được áp dụng tại một vài quốc gia

Thang đo chỉ số chất lượng không khí tại Việt Nam

Theo thống kê mới nhất, Việt Nam chúng ta là một trong những quốc gia có chỉ số chất lượng không khí luôn ở mức báo động. Đặc biệt là những thành phố lớn như Tp. Hồ Chí Minh, Hà Nội, Hải Phòng,… Thậm chí có thời điểm chỉ số đo được đạt ngưỡng 170.

Đã có rất nhiều cảnh báo về ô nhiễm sức khỏe và độ nguy hiểm được đưa ra. Bởi chỉ số ở ngưỡng cao sẽ gây nguy hiểm lớn cho những ai thường xuyên phải ra đường. Trường hợp cần thiết người dân cần trang bị thêm đồ bảo hộ an toàn và có biện pháp phòng tránh để hạn chế tối đa ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe.

Chỉ số chất lượng không khí tại Việt Nam
Chỉ số chất lượng không khí tại Việt Nam

Ảnh hưởng của ô nhiễm không khí với sức khỏe

Để hiểu rõ về tầm quan trọng của chỉ số chất lượng không khí, chúng ta cần nắm được những ảnh hưởng của ô nhiễm không khí với sức khỏe con người. Thực tế không khí ô nhiễm sẽ tác động trực tiếp đến hô hấp, tim mạch, sinh sản cùng rất nhiều khía cạnh khác. Chi tiết như sau:

Ảnh hưởng đến hệ hô hấp

Mức độ ảnh hưởng của ô nhiễm không khí với hệ hô hấp phụ thuộc vào nhiều yếu tố. Trong đó bao gồm: Nồng độ các chất ô nhiễm, lượng chất ô nhiễm được hít vào cơ thể, thời lượng tiếp xúc,…

PM10 và PM2.5 là 2 tác nhân chính có tác động trực tiếp đến hệ hô hấp của con người. Nếu như PM10 chỉ tích tụ trên phổi thì với kích thước nhỏ hơn PM2.5 có thể xâm nhập vào tĩnh mạch và hệ tuần hoàn máu. Nó kết hợp với CO, NO2, SO2 khiến tế bào bị thiếu oxy.

Bụi mịn làm giảm sức khỏe hô hấp
Bụi mịn làm giảm sức khỏe hô hấp

Mặt khác khi tiếp xúc với ô nhiễm không khí quá lâu, phổi là cơ quan bị ảnh hưởng nhiều nhất. Các triệu chứng dễ nhận biết nhất là: Khó thở, kích ứng hô hấp, hen suyễn, viêm mũi dị ứng, xoang, nghiêm trọng hơn là ung thư phổi.

Đối với tim

Nhiều nghiên cứu đã chỉ ra rằng: Chỉ số chất lượng không khí càng cao sẽ càng tác động tiêu cực đến tim mạch. Nó làm gia tăng nguy cơ đau tim và tỷ lệ các ca bệnh đột quỵ.

Những loại bụi có kích thước siêu nhỏ có thể phát tán từ phổi đến hệ tuần hoàn, ảnh hưởng đến sức khỏe tim mạch. Nó là nguyên nhân gây giãn nở, co thắt mạch máu, cản trở lưu thông khí huyết.

Ngoài ra ô nhiễm không khí cũng là một trong các nguyên nhân tạo máu đông tại các động mạch. Tình trạng này kéo dài khiến bệnh nhân dễ bị nhồi máu cơ tim.

Tăng nguy cơ đột quỵ
Tăng nguy cơ đột quỵ

Đối với quá trình sinh sản

Nghiên cứu về những ảnh hưởng của ô nhiễm không khí đến quá trình sinh sản có các ghi nhận sau:

  • Phụ nữ sống trong các khu vực có chỉ số ô nhiễm không khí cao có tỷ lệ sinh con bị tự kỷ cao gấp 2 lần người ở khu vực bình thường. Mức độ ảnh hưởng tới thai nhi có thể tăng cao trong thời gian cuối của thai kỳ.
  • Ngoài ra đối với đàn ông, ô nhiễm không khí cũng có liên quan đến tình trạng quy giảm chất lượng tinh trùng, giảm khả năng có con.

Tổn thương thận

Trên thực tế, các bệnh lý về thận và suy thận bị ảnh hưởng khá nhiều bởi ô nhiễm không khí. Nguyên nhân được lý giải là do ô nhiễm không khí tạo thêm gánh nặng cho quá trình lọc của thận. Thận không thể lọc hết những phân tử ô nhiễm có trong máu khiến tình trạng bệnh suy thận diễn biến nhanh và nghiêm trọng hơn.

Một số vấn đề khác

Chưa dừng lại ở đó, những người sống trong các khu vực có cảnh báo về chỉ số ô nhiễm không khí thường xuyên còn có thể gặp phải các vấn đề như:

Tổn thương xương khớp, da, gây đau đầu
Tổn thương xương khớp, da, gây đau đầu
  • Giảm sức khỏe xương khớp: Ô nhiễm không khí gây ảnh hưởng tiêu cực đến sự phát triển của xương khớp, tăng nguy cơ loãng xương. Nó có tác động tương tự như khói thuốc đối với cơ thể.
  • Lão hóa da: Không khí ô nhiễm kéo dài làm phá hủy tế bào da, giảm khả năng tái tạo, đẩy nhanh quá trình lão hóa khiến da ngày càng xấu đi.
  • Đau đầu: Thường xuyên sống trong điều kiện chất lượng không khí không đảm bảo cũng là nguyên nhân gây đau đầu, đau nửa đầu,…

Tham khảo: Bức xạ điện từ là gì? Phân loại, tác hại và cách phòng tránh

Lời khuyên khi được cảnh báo về chỉ số ô nhiễm không khí

Nếu thường xuyên nhận được cảnh báo về chỉ số ô nhiễm không khí tăng cao, bạn nên chú ý một số điều sau để đảm bảo sức khỏe cho bản thân và gia đình:

  • Không tập thể dục, hoạt động tại nơi có nhiều khói bụi. Khi vận động sẽ làm tăng nhịp thở, giảm hiệu quả lọc bụi. Đồng thời ảnh hưởng không tốt cho sức khỏe, hệ hô hấp.
  • Thường mức độ ô nhiễm không khí trong mùa nóng cao hơn mùa lạnh. Do đó thời gian lý tưởng để vận động, tập luyện sức khỏe là vào buổi sáng. Những ngày nắng nóng gay gắt nên tránh các hoạt động ngoài trời.
Nên tập thể dục, vận động vào buổi sáng
Nên tập thể dục, vận động vào buổi sáng
  • Chủ động đeo khẩu trang, đeo kính khi phải ra ngoài hoặc làm việc tại khu vực khói bụi để giảm bớt tiếp xúc.
  • Nếu thường xuyên bị đau tức ngực, ho, khó thở, nên thăm khám bác sĩ để có phác đồ điều trị phù hợp, tránh gây hậu quả nghiêm trọng hơn.
  • Tốt hơn hết nên trang bị thêm máy lọc không khí trên ô tô và trong nhà. Tích cực sử dụng phương tiện công cộng nhằm giảm bớt khí thải.

Trên đây là tổng hợp các thông tin về chỉ số chất lượng không khí cũng như những ảnh hưởng và các thang đo được sử dụng. Để bảo vệ sức khỏe của chính bản thân và mọi người, hãy chủ động tìm hiểu về ô nhiễm không khí cũng như các biện pháp phòng tránh bạn nhé!

Thác Bản Giốc – Kiệt tác thiên nhiên non nước Cao Bằng

Chẳng phải một công trình hoành tráng hay kiến trúc mới lạ, thác Bản Giốc Cao Bằng là địa điểm được nhiều khách du lịch trong và ngoài nước đặc biệt yêu thích. Nơi đây sở hữu vẻ đẹp thuần khiết động lòng người với không gian trong lành, tiếng chim ca, thác đổ và âm thanh núi rừng. Tất cả những tạo cho thác Bản Giốc vẻ đẹp riêng, độc nhất vô nhị.

Ngắm nhìn thác Bản Giốc Cao Bằng
Ngắm nhìn thác Bản Giốc Cao Bằng

Đôi nét về thác Bản Giốc Cao Bằng

Thác Bản Giốc năm tại xã Đàm Thủy của huyện Trùng Khánh, thành phố Cao Bằng. Địa danh này nổi tiếng với dòng suối và thác tự nhiên xuyên quốc gia lớn nhất thế giới. Không những mang vẻ đẹp hùng vĩ của thiên nhiên, đó còn là niềm tự hào của người dân vùng biên giới.

Thác Bản Giốc nằm giữa biên giới Việt Nam và Trung Quốc. Từ chân thác được chia làm 2 phần, bên trái là thác phụ thuộc chủ quyền Việt Nam. Bên phải là thác chính thuộc về Trung Quốc.

Có lẽ một trong những điều tạo nên vẻ đẹp đặc trưng của thác Bản Giốc chính ở dòng chảy. Thay vì chảy thẳng từ trên xuống dưới, thân thác có thêm các mô đất, chia tầng như cầu thang khiến nước chảy tạo thành nhiều dải. Nhìn từ xa, cả thác nước như một dòng sông trắng xóa dựng đứng giữa đất trời. Xen giữa đó là màu xanh của cỏ cây, hoa lá.

Du lịch Thác Bản Giốc nên đi vào mùa nào? Di chuyển như thế nào?

Với khí hậu cận nhiệt đới ẩm cùng địa hình đón gió, cảnh sắc ở thác Bản Giốc mùa nào cũng đẹp. Mỗi mùa nơi đây lại có nét quyến rũ riêng. Vậy nên ghé thăm thác Bản Giốc vào mùa nào? Cách thức di chuyển ra sao?

Thác nước hùng vĩ - Kiệt tác của tạo hóa
Thác nước hùng vĩ – Kiệt tác của tạo hóa

Thời điểm thích hợp để ghé thăm Thác Bản Giốc

Thời tiết Cao Bằng được chia làm 2 mùa đặc trưng là mùa khô và mùa mưa. Đây cũng là một trong những lý do tạo nên sự khác biệt về cảnh sắc và thời tiết của vùng đất này. Tùy vào sở thích bạn có thể ghé thăm thác Bản Giốc vào các thời điểm sau:

Từ tháng 6 đến tháng 9 là thời điểm thác Bản Giốc đón mưa rào. Lượng mưa lớn khiến dòng chảy của thác mạnh hơn, bọt tung trắng xóa cả đất trời. Đây là thời điểm du lịch lý tưởng nếu bạn muốn chiêm ngưỡng vẻ đẹp hùng vĩ của thiên nhiên.

Từ tháng 9, thác Bản Giốc bước vào mùa thu với tiết trời mát mẻ và khô ráo, khá thuận tiện cho việc di chuyển, thăm thú. Đặc biệt nếu ghé thăm vào tháng 10, bạn sẽ có cơ hội tham gia lễ hội thác Bản Giốc vô cùng sôi động với những nét văn hóa đặc trưng của người dân Cao Bằng.

Vào cuối thu, đầu đông, cả không gian thác được nhuộm sắc đỏ, vàng quyến rũ. Đây là thời điểm hoàn hảo nhất để chiêm ngưỡng dòng sông Quây Sơn với làn nước xanh ngọc lãng mạn.

Sông Quây Sơn với làn nước ngọc trong xanh
Sông Quây Sơn với làn nước ngọc trong xanh

Mùa khô của thác Bản Giốc kéo dài từ tháng 10 đến tháng 5 năm sau. Thời điểm này khung cảnh Bản Giốc vốn đã yên bình nay còn tĩnh lặng hơn nhiều. Thật khó để diễn ra khung cảnh tuyệt vời của Bản Giốc vào mùa khô. Đó là một bức tranh thiên nhiên tuyệt vời với màu xanh của cây cỏ cùng màu vàng của lúa chín. Tất cả tạo nên khung cảnh vô cùng lãng mạn, đậm chất thơ.

Tham khảo: Bức xạ điện từ là gì? Phân loại, tác hại và cách phòng tránh

Cách di chuyển đến thác Bản Giốc Cao Bằng

Để di chuyển đến thác Bản Giốc, du khách có 2 lựa chọn là xe khách và tự đi xe máy. Chi tiết như sau:

  • Xe khách

Nếu lựa chọn xe khách, bạn chỉ cần bắt xe từ Hà Nội đến Cao Bằng tại bến xe khách Mỹ Đình. Xe bắt đầu di chuyển từ 8 giờ tối và giá vé khoảng 180.000 VNĐ/vé.

  • Xe máy tự túc

Là một tín đồ yêu thích phượt và trải nghiệm, di chuyển bằng xe máy lên thác Bản Giốc cũng là trải nghiệm rất đáng để thử một lần trong đời.

Phượt Cao Bằng bằng xe máy
Phượt Cao Bằng bằng xe máy
  • Từ Quốc lộ 1: Du khách di chuyển theo hướng Hà Nội, Thất Khê, Trùng Khánh và cuối cùng là Bản Giốc.
  • Từ Quốc lộ 3: Bạn có thể di chuyển theo hướng Hà Nội, Thái Nguyên, Bắc Kạn, Cao Bằng, Trùng Khánh và điểm cuối là Bản Giốc.

Ghé thăm thác Bản Giốc có những hoạt động thú vị gì?

Nếu chưa có kế hoạch làm gì, chơi gì khi đến thác Bản Giốc, bạn có thể tham khảo một vài đề xuất dưới đây!

Bạn đã sẵn sàng du lịch thác Bản Giốc?
Bạn đã sẵn sàng du lịch thác Bản Giốc?

Ngồi thuyền ngắm thác nước

Đến thác Bản Giốc, bạn hãy thử ngồi thuyền máy và ngắm nhìn dòng thác chảy xiết trắng xóa. Ngắm nhìn từng khối nước lớn đổ xuống dòng sông phẳng lặng, chúng ta sẽ cảm nhận được sự hoang dại cùng sức sống mãnh liệt của thiên nhiên, đất trời.

Check in sống ảo mọi góc

Dạo gần đây những hình ảnh về thác Bản Giốc nói riêng, Cao Bằng nói chung đã và đang được nhiều bạn trẻ chia sẻ rầm rộ trên các mạng xã hội. Từng góc ảnh đẹp một cách hoàn hảo khiến bất kỳ ai đều khó có thể rời mắt. Do đó nếu có cơ hội ghé thăm địa điểm xinh đẹp này đừng quên check in để lưu giữ kỷ niệm cũng như chia sẻ với bạn bè, người thân nhé!

Check in thác Bản Giốc
Check in thác Bản Giốc

Cắm trại

Cắm trại ngay cạnh thác nước là một trong những trải nghiệm tuyệt vời. Đây cũng là một trong những hoạt động “hot” được nhiều khách du lịch lựa chọn khi đến đây. Còn gì tuyệt vời hơn việc được cùng bạn bè, người thương ngắm nhìn khung cảnh núi rừng yên bình, thác nước hùng vĩ, thưởng thức ly rượu hay cốc cà phê ấm nóng phải không nào!

Điểm nhanh các món ngon đặc sản khi du lịch thác Bản Giốc

Ngoài nổi tiếng với những khung cảnh có 102, ẩm thực Cao Bằng cùng rất gì và này nọ. Dưới đây là một vài món đặc sản nổi tiếng mà bạn có thử trong chuyến ghé thăm sắp tới của mình.

Cá trầm hương nướng

Người ta thường nói: Đến thác Bản Giốc mà chưa ăn cá trầm hương nướng thì quả là lãng phí chuyến đi. Cá trầm hương là loài cá sống dưới chân thác. Thế nhưng vài năm trở lại đây du lịch ngày càng phát triển, cá trong hồ ngày càng ít.

Cá trầm hương nướng siêu ngon
Cá trầm hương nướng siêu ngon

Cá trầm hương nướng là món ăn đặc sản mà bạn chỉ có thể ăn khi đến thác Bản Giốc Cao Bằng. Loài cá này thường ăn rễ cây trầm hương ven hồ và bơi lội dưới dòng thác chảy xiết. Có lẽ vì vậy mà thịt khá chắc, ngọt và phảng phất mùi trầm hương. Cá trầm hương được nướng với nhiều loại rau và gia vị cho hương vị hoàn hảo, chinh phục bất kỳ thực khách nào!

Vịt quay 7 vị

Đúng với tên gọi của món ăn, vịt quay 7 vị được tẩm ướp bằng 7 gia vị truyền thống của Cao Bằng cho hương vị độc đáo không đâu có được. Vịt chín đều với màu vàng đẹp mắt, bóng bảy và thơm mùi mật ong. Chính sự kết hợp của 7 loại gia vị khác nhau giúp cho món vịt quay thêm bội phần hấp dẫn.

Bánh trứng kiến

Vào mùa khô, khoảng tháng 4 hoặc tháng 5, người Tày sẽ vào rừng lấy trứng kiến về làm bánh. Bánh trứng kiến là món ăn đặc trưng của người dân nơi đây với nguyên liệu bao gồm: Lá non của cây vả, bột nếp, trứng kiến đen béo ngậy.

Bánh trứng kiến - Bạn đã thử?
Bánh trứng kiến – Bạn đã thử?

Bánh trứng kiến có vị khá “độc lạ” với phần bột nếp mềm dẻo, thơm mùi lá vả cùng vị béo ngậy của trứng kiến. Đây cũng là món quà được nhiều du khách lựa chọn làm quà tặng cho bạn bè, người thân.

Bánh khảo

Bánh khảo là món bánh được nhiều khách du lịch yêu thích tại Cao Bằng. Bánh được làm bằng nguyên liệu chính gồm: Gạo nếp, vừng, lạc, mỡ lợn và đường phèn. Khi ăn chúng ta có thể cảm nhận rõ mùi thơm của bột nếp, vị bùi của lạc và vị ngọt của đường phèn cùng chút béo ngậy từ mỡ lợn. Sự hòa quyện hoàn hảo cho hương vị khiến nhiều người nhớ mãi không thôi.

Bánh cuốn Cao Bằng

Bánh cuốn Cao Bằng khác hoàn toàn với bánh cuốn dưới xuôi. Thay vì được ăn với nước mắm và chả, bánh cuốn Cao Bằng ăn với nước ninh xương thơm, ngọt thanh và béo ngậy. Phần vỏ bánh cũng được tráng thủ công khá mỏng, mềm và dẻo. Nhân bánh khá đa dạng có trứng, mộc nhĩ và thịt băm.

Bánh cuốn Cao Bằng siêu mê
Bánh cuốn Cao Bằng siêu mê

Bánh cuốn ăn cùng nước ninh xương nghe thì có vẻ không “hợp vị” cho lắm. Tuy nhiên ngay khi thử miếng đầu tiên, bạn sẽ phải bất ngờ bởi hương vị tuyệt vời của món ăn này.

Xôi trám Cao Bằng

Xôi trám Cao Bằng cũng là một trong những món ăn dân giã mà bạn có thể thử nếu có cơ hội ghé thăm. Khi tiết trời sang thu, người dân nơi đây sẽ lên rừng hái quả trám về làm xôi trám.

Không phải món ăn với hương vị bùng nổ như vịt quay 7 vị hay cá nướng, xôi trám là món ăn gia đình của người dân Cao Bằng. Xôi khá dẻo với mùi hương đặc trưng của quả trám.

Xôi trám Cao Bằng độc lạ
Xôi trám Cao Bằng độc lạ

Bánh bún rán giòn

Đây là món ăn khá “độc lạ” ngay từ chính cái tên. Bánh được làm từ bột làm bún nên được gọi là bánh bún. Phần bột được rán giòn rụm với màu vàng đẹp mắt cùng hương vị thơm ngon. Bánh được ăn kèm với nước mắm. Đây là một sự kết hợp khá độc đáo mà bạn có thể thử cho chuyến đi của mình!

Gợi ý một vài địa điểm hay ho gần thác Bản Giốc

Quanh khu vực thác Bản Giốc, có khá nhiều địa điểm “hay ho” mà bạn có thể tiện ghé thăm trong chuyến đi của mình như::

Chùa Phật Tích Trúc Lâm

Ngôi chùa Phật Tích Trúc Lâm chỉ nằm cách thác Bản Giốc khoảng 500m. Đây là nơi thờ của anh hùng Nùng Trí Cao. Ông là một nhân vật lịch sử, biểu tượng của văn hóa ở thế kỷ 11. Không những là địa điểm du lịch tâm linh, cầu bình an, may mắn, đây cũng là vị trí “đắc địa” để ngắm nhìn trọn vẹn khung cảnh thác Bản Giốc từ xa.

Chùa Phật Tích Trúc Lâm
Chùa Phật Tích Trúc Lâm

Di tích Pác Bó – Suối Lê Nin

Trong thời kháng chiến, Cao Bằng là một trong những căn cứ địa quan trọng của nước ta. Hang Pác Bó và suối Lê Ninh chính là hai địa điểm nổi tiếng được nhắc nhiều trong văn thơ thời kháng chiến. Đây là nơi Bác Hồ đã từng sống, làm việc và chỉ đạo trong cuộc kháng chiến chống Pháp.

Ghé thăm di tích cách mạng này, du khách có thể tham quan một vài địa điểm như hang Cốc Bó, Bo Bam, Lũng Lạn, Ngườm Vài, nhà tưởng niệm Bác, núi Các Mác, suối Lê Nin, suối Nậm,…

Hồ Thang Hen

Bên cạnh thác Bản Giốc là hồ Thang Hen. Đây là hồ nước hình thoi vô cùng độc đáo, nằm giữa lòng của núi rừng Tây Bắc. Bao quanh hồ là rừng cây xanh mướt cùng các khối núi đá lớn tạo nên cảnh sắc hùng vĩ, tuyệt vời.

Hồ Thang Hen
Hồ Thang Hen

Tham quan hồ Thang Hen, du khách có thể chiêm ngưỡng hình ảnh vách núi và tán cây soi bóng dưới mặt hồ. Nơi đây được nhắc đến như chiếc gương khổng lồ với vẻ đẹp hoang sơ mà kỳ vĩ. Hồ Thang Hen có màu xanh ngọc bích vô cùng đẹp. Dù ghé thăm vào thời gian nào, du khách cũng có thể chiêm ngưỡng khung cảnh hoàn mỹ nhất.

Động Ngườm Ngao

Đây là tên gọi được đặt theo tiếng của dây tộc Tày với ý nghĩa là hang hổ. Động có 3 cửa là Bản Thuôn, Ngườm Ngao và Ngườm Lồm với chiều dài 2000m. Đi sâu vào bên trong du khách sẽ được chiêm ngưỡng vẻ đẹp vô cùng huyền bí với các lớp thạch nhũ óng ánh. Bên cạnh đó là những dải nhũ đá mọc ra từ trên cao với nhiều hình thù độc đáo.  

Khám phá đèo Mã Phục

Đèo Mã Phục nằm giữa huyện Hòa An và Trà Lĩnh. Đây được đánh giá là con đèo đẹp nhất từ Phổ Lũng đến Tà Nùng. Để đến được đỉnh đèo, du khách phải đi qua 7 vòng dốc với đường đi hẹp và quanh co. Dọc đường đi bạn sẽ được chiêm ngưỡng và tận hưởng khung cảnh núi rừng hùng vĩ, không khí trong lành.

Khám phá đèo Mã Phục
Khám phá đèo Mã Phục

Tham quan làng Phúc Sen

Làng Phúc Sen là khu du lịch sinh thái nổi tiếng của huyện Quảng Yên, Cao Bằng. Đây là nơi sinh sống của đồng bào dân tộc Nùng An với nghề rèn truyền thống.

Ghé thăm làng Phúc Sen, du khách có thể đi bộ quanh làng, ngằm nhìn và tìm hiểu quy trình làm ra các sản phẩm rèn của người dân nơi đây. Thêm nữa những nét đẹp về văn hóa, trang phục dân tộc hay lối sống, cách sinh hoạt của người dân bản địa cũng là điều khiến du khách đặc biệt thích thú khi được trải nghiệm và tìm hiểu.

Làng hương Phia Thắp

Vài năm trở lại đây làng Phia Thắp với du lịch cộng đồng ngày càng được đẩy mạnh phát triển. Đây là làng nghề làm hương lâu đời, nổi tiếng của mảnh đất Cao Bằng. Ghé thăm làng quê xinh đẹp này, du khách sẽ được tận hưởng bầu không khí trong lành cũng như tìm hiểu về cuộc sống của làng nghề đặc trưng.

Bên cạnh phát triển du lịch, đây cũng là cách để tăng cường truyền bá thương hiệu, sản phẩm của làng nghề với đông đảo du khách, người dân gần xa. Từ đó nâng cao đời sống, phát triển kinh tế và xã hội cho bà con tại vùng quê này.

Làng hương Phia Thắp
Làng hương Phia Thắp

Làng đan lạt Bồng Sơn

Làng Bồng Sơn là địa điểm có phong trào cách mạng từ rất sớm. Đồng thời nơi đây cũng nổi tiếng với nghề đan lạt được lưu truyền qua bào đời. Các sản phẩm được người dân chế tác vô cùng đa dạng như: Dậu đựng gạo, cót lạt, giường nằm, lồng nhốt gia cầm hay các món đồ gia dụng dùng trong gia đình,…

Các gia đình tại làng Bồng Sơn coi nghề đan lạt là nghề phụ với tính chất gia truyền. Trải qua nhiều thăng trầm của lịch sử, nghề đan lạt vẫn được đồng bào dân tộc tại làng Bồng Sơn gìn giữ và phát triển, bảo tồn qua bao đời. Đó không chỉ là kế sinh nhai mà còn là bản sắc văn hóa dân tộc của người dân nơi đây.

Thác Bản Giốc là điểm đến du lịch khá “hot” trong vài năm trở lại đây. Với phong cảnh núi non kỳ vĩ cùng những nét ẩm thực, văn hóa độc đáo, nơi đây ngày càng được mọi người biết đến và ghé thăm rộng rãi. Trên đây là tổng hợp các hoạt động, địa điểm du lịch cùng ẩm thực độc đáo của Cao Bằng. Mong rằng có thể đưa đến cho bạn những gợi ý thú vị trong chuyến ghé thăm sắp tới!

Trò chơi điện tử là gì? Top những trò chơi điện tử hay, thú vị, hấp dẫn

Cùng với sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ và internet, các trò chơi điện tử ngày càng được cải tiến và nâng cấp đa dạng và hấp dẫn hơn. Bên cạnh những ảnh hưởng tiêu cực của trò chơi điện tử, không thể phủ nhận rằng nó đem đến giá trị giải trí cực cao. Trong bài viết dưới đây, chúng ta cùng tìm hiểu rõ hơn về những “sản phẩm” công nghệ này nhé!

Bạn có phải một tín đồ yêu thích trò chơi điện tử không?
Bạn có phải một tín đồ yêu thích trò chơi điện tử không?

Trò chơi điện tử là gì?

Theo Wiki: Trò chơi điện tử được hiểu là những trò chơi có sử dụng các thiết bị điện tử nhằm tạo ra hệ thống tương tác với người chơi. Trước đây những trò chơi này thường chỉ là thiết bị cầm tay đơn giản. Tuy nhiên với sự phát triển của công nghệ, trò chơi điện tử ngày càng được cải tiến với nhiều thể loại hấp dẫn.

Xu hướng trò chơi điện tử trong nhiều năm gần đây là tích hợp cốt truyện, đồ họa và âm thanh. Chúng không còn được gói gọn trong các máy chơi game, tay cầm hay màn hình vi tính mà còn được phát triển mạnh mẽ trên các nền tảng IOS, Android.

Đặc biệt không chỉ đơn thuần phục vụ mục đích giải trí, khá nhiều trò chơi điện tử đã được công nhận, tổ chức thi đấu trong Sea Games. Một vài trong số đó bao gồm: PUBG, Liên Quân, Liên Minh Huyền Thoại.

Trò chơi điện tử được phát triển cho nhiều độ tuổi
Trò chơi điện tử được phát triển cho nhiều độ tuổi

Một số hình thức của trò chơi điện tử  

Các trò chơi điện tử đã tồn tại từ rất lâu trước đây. Để hiểu rõ hơn, chúng ta cùng điểm nhanh qua một vài hình thức nổi bật như:

Trò chơi điện tử dùng điện báo đánh chữ

Đây là hình thức sớm nhất của trò chơi điện tử. Theo đó trò chơi được trình bày dưới dạng các ký tự in trên giấy. Nhiệm vụ của người chơi là đọc và giải mã nó.

Thay vì phụ thuộc nhiều vào máy móc, trò chơi bằng điện báo tạo cho người chơi một không gian riêng. Tuy nhiên bù lại sẽ cần sử dụng lượng giấy lớn. Hiện nay đứng trước sự phát triển như vũ bão của các trò chơi công nghệ, game dùng điện báo đánh chữ gần như biến mất, chỉ còn lại giá trị sưu tầm.

Trò chơi điện tử dùng điện báo đánh chữ
Trò chơi điện tử dùng điện báo đánh chữ

Máy chơi game cầm tay  

Máy chơi game cầm tay là một trong những cột mốc lịch sử của việc chơi game sử dụng bảng điều khiển. Cụ thể máy chơi game được thiết kế với màn hình, loa và nút bấm điều khiển. Người chơi theo dõi hình ảnh qua màn hình, thao tác tay điều chỉnh bằng nút bấm để chơi game.

Với máy chơi game cầm tay, chúng ta có thể sử dụng trong nhiều không gian, vị trí. Ban đầu mỗi máy chơi game chỉ có 1 trò chơi. Sau này nó được phát triển với khá nhiều các tựa game hấp dẫn.

Máy chơi game cầm tay  
Máy chơi game cầm tay

Máy bắn bi và các loại game tương tự

Với chiếc máy này, người chơi sẽ tương tác với các viên bi hoặc vòng tròn. Thông qua bảng điều khiển cùng sự khéo léo, bạn cần đưa những viên bi vào vị trí có ô điểm cao nhất.

Nghe có vẻ đơn giản song loại trò chơi này rất dễ “nghiện”. Nó đòi hỏi sự tập trung cao. Hơn hết là cảm giác “thành tựu” sau khi hoàn thành trò chơi với số điểm cao nhất.

Máy bắn bi, vòng cực thú vị
Máy bắn bi, vòng cực thú vị

Game đổi thưởng

Đây có lẽ là tựa game tuổi thơ của rất nhiều bạn trẻ 9x. Sau khi chiến thắng các trò chơi, bạn sẽ nhận được điểm thưởng. Tương ứng với độ khó của trò chơi, điểm thường được đưa ra với các thang điểm từ lớn đến bé. Dĩ nhiên game càng khó, điểm thưởng càng cao.

Điểm thưởng của trò chơi có thể được quy đổi thành quà tặng hoặc vé thưởng. Các máy chơi game đổi thưởng thường được đặt tại các trung tâm thương mại. Dù không có đồ họa hay cốt truyện phức tạp song nó vẫn đặc biệt được mọi người yêu thích.

Game đổi thưởng
Game đổi thưởng

Tham khảo: Bức xạ điện từ là gì? Phân loại, tác hại và cách phòng tránh

Trò chơi video

Trò chơi video là một trong những hình thức được ưa chuộng nhất từ trước đến nay. Chúng ta có thể tìm hiểu với 3 loại sau đây:

  • Arcade games

Là kiểu game được chơi trên hệ máy chuyên dụng, cần bỏ xu vào để chơi. Tùy vào từng tựa game, nó có thể được trang bị thêm các phụ kiện như: Tay cầm, súng, vô lăng (với game đua xe).

Arcade games
Arcade games
  • Computer video games

Với loại game này người chơi sẽ cần sử dụng máy tính cá nhân. Nhờ được nâng cấp về đồ họa và hiệu ứng âm thanh, loại game này khá hấp dẫn, thu hút cộng đồng người chơi lớn. Đặc biệt với kết nối mạng game thủ có thể chơi cùng bạn bè trên khắp thế giới.

Game trên máy tính
Game trên máy tính
  • Console games

Là kiểu trò chơi trên các hệ máy chuyên dụng, kết hợp với màn hình tích hợp và các chân cắm chuyên dụng. Ví dụ như: Xbox hay Playstation,…

Console games
Console games

Các trò chơi kết hợp  

Là kiểu kết hợp giữa thế giới thực và ảo trong game. Tức là những thứ ở hiện tại được khai thác làm nền tảng cho hình ảnh, lối chơi trong game. Ví dụ như công nghệ VR, hệ thống mô tả 100% hành động của người chơi nhưng đặt trong bối cảnh game.

Trò chơi thực tế ảo
Trò chơi thực tế ảo

Lợi ích & hạn chế của trò chơi điện tử

Có khá nhiều ý kiến trái chiều và lợi ích và hạn chế của trò chơi điện tử. Nhìn chung chơi điện tử tốt hay xấu còn tùy thuộc vào cách chơi, cách tiếp cận và thể loại game. Chi tiết chúng ta có thể điểm qua một vài hạn chế và tiêu cực của nó dưới đây!

Lợi ích của game điện tử

  • Trò chơi điện tử giúp kích thích và rèn luyện khả năng quan sát cùng sự nhạy bén. Trong các tựa game để giành thắng lợi, người chơi cần tập trung, thao tác và xử lý nhanh.
  • Chơi điện tử đúng cách giúp cải thiện tầm nhìn. Điều này được lý giải là do mắt và não bộ được rèn luyện xử lý thông tin nhanh chóng. Hơn nữa nó cũng giúp tăng khả năng thích ứng với nhiều loại màu sắc.
Rèn luyện tầm nhìn và phản ứng
Rèn luyện tầm nhìn và phản ứng
  • Khi tham gia các tựa game đồng đội, sự kiên trì và khả năng làm việc nhóm của người chơi cũng được rèn luyện, nâng cao. Ngoài ra đây cũng là cơ hội để học cách kiểm soát cảm xúc và cách thể hiện quan điểm theo hướng tích cực.
  • Kích thích, phát triển óc sáng tạo và trí tưởng tượng.
  • Một số trò chơi điện tử cho trẻ nhỏ cũng được sử dụng phụ đề tiếng Anh hay các kiến thức khoa học, lịch sử và đời sống. Bằng cách cho con tiếp xúc và chơi game sẽ giúp cải thiện tư duy hiệu quả.
  • Giải trí, giảm căng thẳng là lợi ích lớn nhất khi chơi điện tử.

Hạn chế của trò chơi điện tử

  • Tình trạng chơi game “quên ăn quên ngủ” sẽ khiến cơ thể thiếu dưỡng chất nghiêm trọng. Hơn nữa việc duy trì một tư thế trong nhiều giờ đồng hồ sẽ dễ gây ra các cơn đau mỏi.
  • Đối mặt với máy tính liên tục gây mỏi mắt, ảnh hưởng đến thần kinh.
Ngồi máy tính lâu dễ gây mỏi mắt
Ngồi máy tính lâu dễ gây mỏi mắt
  • Nhiều bạn trẻ gặp phải hội chứng “đường hầm cổ tay” do lặp đi lặp lại thao tác bấm chuột, bàn phím hàng chục, ngàn lần mỗi ngày.
  • “Nghiện” chơi điện tử cũng là nguyên nhân làm gián đoạn giấc ngủ. Đặc biệt là tình trạng trầm cảm, kích động, nói dối, ăn cắp vặt.
  • Một số bạn trẻ có thể bị nhầm lẫn giữa thế giới ảo và thật. Gây tâm lý lệch lạc, bỏ bê học hành,…

Top những loại game điện tử hay, hấp dẫn

Với sự hấp dẫn cùng lối chơi thú vị, các trò chơi điện tử vẫn luôn thu hút số lượng lớn người chơi. Dưới đây là một vài thể loại game siêu hay mà bạn có thể tham khảo!

Game nhập vai

Game nhập vai vẫn luôn là một trong những tựa game hấp dẫn, được ưa thích nhất trên thị trường game. Khi tham gia chơi game, bạn sẽ nhập vai cùng nhiều người chơi khác thay vì chỉ tương tác với nhân vật PC trong game.

Game nhập vai với đồ họa cực siêu mê
Game nhập vai với đồ họa cực siêu mê

Trong các tựa game nhập vai, người chơi sẽ được “sống” trong thế giới tưởng tượng. Thực hiện nhiệm vụ và hoàn thành theo từng cấp độ. Một vài tựa game nhập vai đình đám có thể kể tới như: Mộng Giang Hồ, Võ Lâm Truyền Kỳ, Thiên Long Kiếm,…

Game bắn súng

Sở hữu các cộng đồng người chơi cực khủng, thể loại bắn súng chưa bao giờ hết hot trong những năm qua. Tùy vào sở thích bạn có thể tham gia các game bắn súng theo góc nhìn thứ nhất hoặc thứ 3.

Game bắn súng gay cấn
Game bắn súng gay cấn

Game bắn súng thường được chơi theo các đội. Bạn và đồng đội của mình sẽ kề vai chiến đấu trong các map sinh tồn, chạy bo và trở thành những người cuối cùng sống sót. Ngoài sự dũng cảm, game bắn súng còn đòi hỏi sự tập trung, nhạy bén và óc phán đoán nhanh nhạy. Một số tựa game bắn súng siêu hay mà bạn có thể tham gia như: PUBG, Call Of Duty, Counter Strike, Free Fire,…  

Trò chơi mang tính chiến thuật

Đối với thể loại game chiến thuật, người chơi cần thể hiện khả năng của mình để nắm bắt tình hình. Từ đó đưa ra chiến thuật để hoàn thành nhiệm vụ, chinh phục mục tiêu. Không chỉ vậy việc quản lý, phân phối nguồn lực, sắp xếp giao tranh cũng là công việc đòi hỏi sự tính toán cao.

Game chiến thuật
Game chiến thuật

Tại thị trường Việt Nam, các tựa game chiến thuật thường được xây dựng xoay quanh chủ đề Tam Quốc, phong cách Đế chế Châu Âu. Một vài đại diện nổi bật như: Giang Sơn Mỹ Nhân, Dawn of Dynasty hay Vương Tam Quốc,…

Trò chơi điện tử thể thao

Nếu là tín đồ yêu thích thể thao, chắc chắn bạn sẽ khó lòng bỏ qua những tựa game điện tử thể thao hấp dẫn với đồ họa đỉnh của đỉnh. Loại game này có giao diện được thiết kế mô phỏng không gian và cách thức thi đấu của các bộ môn thực tế.

FIFA - Game “ruột” của các tín đồ yêu thích bóng đá
FIFA – Game “ruột” của các tín đồ yêu thích bóng đá

Hiện thị trường trò chơi điện tử thể thao vô cùng đa dạng với nhiều bộ môn như: đua xe, bóng đá, bóng rổ. Một vài tựa game hay được đề xuất cho bạn bao gồm: Need For Speed, FIFA, Asphalt,…

Game Moba

Game Moba cũng là tựa game hành động chiến lược khá được ưa chuộng trong nhiều năm gần đây. Khi tham gia chơi game người chơi điều khiển nhân vật cùng đồng đội công phá căn cứ địch, giết quái và người chơi phe đối thủ.

Hiện các tựa game Moba đang được triển khai trên cả 2 nền tảng là máy tính và điện thoại. Hiện Dota, Liên Minh Huyền Thoại và Liên Quân Mobile là những tựa game Moba hot hit được nhiều người yêu thích.

Liên quân Mobile - Thắng bại nhờ kỹ năng
Liên quân Mobile – Thắng bại nhờ kỹ năng

Trò chơi giải trí cơ bản

Ngoài các trò chơi giải trí đặc trưng được kể trên, bạn cũng có thể lựa chọn các tựa game cơ bản để giải tỏa căng thẳng. Có khá nhiều lựa chọn hấp dẫn như: Game giải đố, nấu ăn, ca hát, âm nhạc, nhanh mắt,…

Điểm chung của các tựa game này chính là lối chơi đơn giản, phù hợp với đại đa số mọi người. Nếu chưa tìm được tựa game ưng ý, hãy thử tham khảo một vài đề xuất như: Candy Crush Saga, chém hoa quả, Bejeweled, nấu ăn, piano,…

Tựa game “quốc dân” Candy Crush Saga
Tựa game “quốc dân” Candy Crush Saga

Mang đến giá trị giải trí cao, các trò chơi điện tử vẫn luôn có sức hấp dẫn lớn với các bạn trẻ Việt. Trên đây là những thông tin về lợi ích, tác hại cũng như các thể loại game hay dành cho bạn. Hãy chơi game thật vui và lành mạnh để không ảnh hưởng đến học tập, sức khỏe, cuộc sống nhé!

Vật lý lượng tử là gì? Những ứng dụng của vật lý lượng tử

Vật lý lượng tử mang lại những đóng góp to lớn trong nhiều lĩnh vực từ xây dựng, y tế đến điện tử và viễn thông,… Vật lý lượng tử là chủ đề phức tạp, được nhiều người quan tâm, tìm hiểu và nghiên cứu. Để hiểu rõ hơn về các kiến thức, ứng dụng của vật lý lượng tử, chúng ta cùng theo dõi trong bài viết chia sẻ dưới đây nhé!

Vật lý lượng tử là gì? Bạn biết gì về vật lý lượng tử?
Vật lý lượng tử là gì? Bạn biết gì về vật lý lượng tử?

Giới thiệu về vật lý lượng tử

Thực tế nếu không làm việc, nghiên cứu trong ngành, các kiến thức, chủ đề về vật lý lượng tử tương đối phức tạp. Hiểu đơn giản đây là lĩnh vực tập trung nghiên cứu về các hiện tượng ở mức độ siêu nhỏ. Có thể từ nguyên tử đến các hạt cấu thành.

Sự khác biệt lớn nhất giữa vật lý lượng tử và vật lý cổ điển nằm ở cách tiếp cận vấn đề. Nếu như trong vật lý học cổ điển chúng ta sử dụng các mô hình cơ học để mô tả, phỏng đoán các hiện tượng thì ở vật lý lượng tử, người ta dùng các công thức toán học để mô tả, dự đoán.

Ở thời điểm hiện tại, vật lý học lượng tử đã và đang có những thành tựu và bước tiến lớn. Nó được ứng dụng linh hoạt và hiệu quả cho nhiều lĩnh vực của cuộc sống. Phổ biến nhất là tạo ra các vật liệu siêu dẫn, tính toán điện tử hay thay đổi cách thức hoạt động của những hệ thống thông tin và tính toán,…

Vật lý lượng tử đã và đang được phát triển với nhiều ứng dụng
Vật lý lượng tử đã và đang được phát triển với nhiều ứng dụng

Tham khảo: Máy tính lượng tử – Phát minh vĩ đại mang tính cách mạng của nhân loại

Các thuyết trong vật lý lượng tử

Xuyên suốt quá trình phát triển của vật lý lượng tử, có rất nhiều các học thuyết được chứng minh và công bố. Đây là kết quả của các công trình nghiên cứu, thực nghiệm giúp con người hiểu sâu và rộng hơn về thế giới vật chất xung quanh. Cụ thể dưới đây là 3 thuyết quan trọng của vật lý lượng tử.

Thuyết cơ bản

Thuyết cơ bản được coi là một trong những học thuyết quan trọng nhất của vật lý học lượng tử. Nó giúp giải thích về cách tương tác và di chuyển của các hạt vật chất. Theo thuyết cơ bản, những hạt vật chất có thể mang tính chất sóng. Do vậy chúng ta khó có thể biết vị trí chính xác hay động lượng của chúng cùng một lúc.

Thuyết tương đối – Einstein

Ngay khi được công bố, thuyết tương đối của Einstein đã làm thay đổi cách nhìn nhận thế giới xung quanh của nhiều người. Tại đây Einstein lý giải về sự liên quan giữa không gian và thời gian cũng như làm sao con người có thể di chuyển nhanh hơn ánh sáng.

Thuyết tương đối có vai trò và ảnh hưởng lớn đối với ngành vật lý lượng tử
Thuyết tương đối có vai trò và ảnh hưởng lớn đối với ngành vật lý lượng tử

Thuyết chuỗi

Thuyết chuỗi trong vật lý học lượng tử dùng để giải thích về sự tương tác của các hạt vật chất thông qua quá trình trao đổi hạt. Từ đó lý giải về cách tương tác của ánh sáng và các phân tử hay hiện tượng ánh sáng huỳnh quang.

Ứng dụng của vật lý lượng tử

Kết quả của các công trình nghiên cứu trong vật lý lượng tử đã và đang được ứng dụng hiệu quả trong đa dạng lĩnh vực. Chi tiết chúng ta cùng theo dõi qua một vài ứng dụng dưới đây!

Trong vật liệu

Sự phát triển của vật lý lượng tử được ứng dụng khá rộng trong lĩnh vực sản xuất vật liệu. Dựa vào những nghiên cứu về cấu trúc phân tử, chúng ta có thể tạo ra các vật liệu mới với những đặc tính tối ưu hơn. Ví dụ như:

  • Tạo ra các vật liệu có tính chất siêu dẫn với hiệu suất cao, không bị trở kháng, dẫn điện tốt. Chúng được sử dụng hiệu quả trong các thiết bị y tế, điện tử và vi tính.
  • Tạo ra các vật liệu mang tính chất từ trường. Chúng được sử dụng cho các loại máy móc từ trường, cảm biến và thiết bị dùng trong y tế với hiệu quả tốt, chính xác hơn rõ rệt.
  • Vật lý lượng tử cũng được ứng dụng để chế tạo các vật liệu siêu mỏng. Chúng chỉ có độ dày vài nguyên tử với nhiều tính chất đặc biệt. Loại vật liệu này thường được dùng cho những thiết bị điện tử nhằm tối ưu sự nhỏ gọn và hiệu suất.
  • Những vật liệu có tính chất đặc biệt như siêu nhẹ, siêu cứng hay chịu nhiệt tốt cũng là sản phẩm của vật lý điện tử. Nó được dùng trong ngành sản xuất công nghiệp như chế tạo tàu thủy, máy bay, các thiết bị năng lượng.
Vật lý lượng tử là cơ sở để chế tạo các loại vật liệu với tính chất đặc biệt
Vật lý lượng tử là cơ sở để chế tạo các loại vật liệu với tính chất đặc biệt

Trong điện tử

Trong lĩnh vực điện tử, vật lý lượng tử cũng đang được ứng dụng với nhiều thành tựu như:

  • Thiết kế, chế tạo sản xuất các loại linh kiện điện tử với kích thước nhỏ gọn, hiệu suất cao. Ví dụ như Transistors Mosfet với kích thước siêu nhỏ giúp giảm kích thước bộ vi xử lý đồng thời tăng hiệu suất.
  • Sử dụng các vật liệu bán dẫn như GaN, Si, GaAa cho các thiết bị điện tử, cảm biến và nhiều loại linh kiện. Qua đó không những tối ưu kích thước, hiệu suất mà còn giúp tiết kiệm năng lượng sử dụng.
Thúc đẩy sự phát triển của ngành điện tử với hiệu năng tối ưu
Thúc đẩy sự phát triển của ngành điện tử với hiệu năng tối ưu

Trong ngành viễn thông

Không thể phủ nhận rằng vật lý lượng tử đem đến những đóng góp vô cùng quan trọng đối với ngành viễn thông. Chúng ta có thể điểm nhanh qua một vài ứng dụng nổi bật như sau:

  • Cung cấp nền tảng phát triển, nâng cấp các thiết bị cảm biến và quang học.
  • Vật lý lượng tử giúp nâng cấp các thiết bị quan học như đèn Led, laser, cảm biến ánh sáng và nhiều loại thiết bị khác. Nhờ đó không chỉ đảm bảo sự ổn định, hiệu quả vận hành mà còn tối ưu chi phí.
Mở ra cơ hội phát triển cho ngành viễn thông
Mở ra cơ hội phát triển cho ngành viễn thông
  • Nâng cao độ chính xác trong các thiết bị cảm biến. Nhất là đối với các thông số về nhiệt độ, áp suất,…
  • Vật lý lượng tử là tiền đề để phát triển các dòng thiết bị quang học cao cấp như laser, fiber optic.
  • Góp phần quan trọng trong quá trình phát triển, nghiên cứu công nghệ viễn thông không dây như bluetooth, wifi, 5G.

Trong y học

Đối với ngành y học, vật lý lượng tử được ứng dụng để đưa ra các phương pháp chẩn đoán, điều trị hiệu quả và tối ưu hơn. Cùng với đó là khá nhiều những ứng dụng nổi bật khác gồm:

  • Tạo ra các trang thiết bị y học tối tân, chính xác, hỗ trợ thăm khám, điều trị hiệu quả. Bên cạnh đó là các thiết bị hỗ trợ khác như máy đo huyết áp, đường huyết tự động,…
  • Công nghệ chụp chiếu, phân tích hình học hóa phân tử giúp y bác sĩ nghiên cứu, quan sát rõ hơn về tình trạng cấu trúc tế bào, các chức năng của phân tử bên trong cơ thể.
  • Vật lý lượng tử cũng được sử dụng trong chẩn đoán hình ảnh, tia X, MRI, siêu âm.
Vật lý lượng tử được sử dụng nhiều trong y học, hỗ trợ thăm khám và điều trị
Vật lý lượng tử được sử dụng nhiều trong y học, hỗ trợ thăm khám và điều trị

Trong khoa học, nghiên cứu tế bào, phân tử và di truyền

Trong lĩnh vực khoa học và đời sống bao gồm cả di truyền học, nghiên cứu tế bào và phân tử, chúng ta có thể liệt kê nhanh một số ứng dụng nổi bật sau:

  • Đối với nghiên cứu tế bào

Vật lý lượng tử cung cấp công cụ đo lường, quan sát các hiện tượng tế bào dựa trên hình ảnh, quang phổ. Nó cũng giúp hỗ trợ cho quá trình nghiên cứu sinh hóa, chuyển hóa năng lượng, truyền nhận tín hiệu của các tế bào.

  • Đối với lĩnh vực phân tử

Vật lý lượng tử cung cấp công cụ hỗ trợ phân tích, dự đoán tính chất và năng lượng, cấu trúc của các phân tử. Mặt khác nó cũng giúp giải thích các hiện tượng liên quan đến phân tử, sự phân tán ánh sáng và tương tác giữa chúng.

Nắm rõ cấu trúc, năng lượng, tính chất của phân tử cùng mối quan hệ tương tác
Nắm rõ cấu trúc, năng lượng, tính chất của phân tử cùng mối quan hệ tương tác
  • Đối với di truyền học

Vật lý lượng tử giúp giải thích quá trình di truyền, tái tổ hợp gen hay sự truyền tải gen. Bên cạnh đó nó cũng giúp cung cấp các kỹ thuật để xác định cấu trúc, tính chất phân tử di truyền bao gồm cả RNA và DNA.

Chúng ta vừa cùng nhau tìm hiểu nhanh về vật lý lượng tử cũng như các học thuyết và ứng dụng của nó trong các lĩnh vực của cuộc sống. Mong rằng những thông tin chia sẻ trong bài viết có thể giúp bạn hiểu hơn về chủ đề này!

Tìm hiểu về đặc điểm khí hậu Việt Nam

Lãnh thổ Việt Nam nằm trải dài trên 15 vĩ tuyến với những vùng khí hậu, địa hình phân hóa rõ rệt. Chính điều này tạo nên sự khác biệt của khí hậu tại các vùng miền của tổ quốc. Trong bài viết dưới đây chúng ta cùng tìm hiểu nhanh về những đặc điểm và ảnh hưởng của khí hậu Việt Nam nhé!

Khí hậu Việt Nam có sự phân hóa rõ rệt trên các vùng miền
Khí hậu Việt Nam có sự phân hóa rõ rệt trên các vùng miền

Khí hậu Việt Nam thuộc vùng nào? Đặc điểm nổi bật

Theo Wiki: Việt Nam chúng ta nằm trong vùng nhiệt đới song khí hậu có sự phân hóa rõ rệt thành 3 vùng là: Cận nhiệt đới ẩm (Miền Bắc), nhiệt đới gió mùa (Trung và Nam Trung Bộ) và cận xích đạo (Nam Bộ). Chi tiết đặc điểm như sau:

Tính chất nhiệt đới

Vị trí Việt Nam hằng năm có thể đón một lượng bức xạ lớn từ mặt trời, điều này tạo cho chúng ta nền nhiệt lớn. Nhất là các tỉnh thành khu vực Phía Nam, gần xích đạo hơn. Nhiệt độ trung bình của nước ta dao động từ 22 – 27 độ C. Thông số này vượt quá một chút so với khung tiêu chuẩn của khí hậu nhiệt đới.

Tùy vào từng vị trí địa lý, số giờ nắng tại các tỉnh, địa phương chắc chắn sẽ có khác biệt. Trong đó trung bình khoảng 3000 giờ mỗi năm.

Việt Nam có khí hậu nhiệt đới gió mùa ẩm
Việt Nam có khí hậu nhiệt đới gió mùa ẩm

Tham khảo: Bức xạ điện từ là gì? Phân loại, tác hại và cách phòng tránh

Tính chất gió mùa

Khí hậu Việt Nam có 4 loại gió chính là: Gió mùa, gió Tây ôn đới, gió Mậu Dịch và gió địa phương. Trong số đó, gió mùa thể hiện rõ nhất đặc điểm của khí hậu nước ta. Đây là loại gió thổi theo mùa, tạo ra nhờ sự chênh lệch của khí áp và nhiệt độ. Gió mùa được chia làm 2 loại là gió mùa đông và mùa hạ.

  • Gió mùa đông (gió mùa Đông Bắc), hoạt động tại các tỉnh phía Bắc và Bắc Trung Bộ. Thời gian hoạt động từ tháng 11 – tháng 4 của năm sau. Đây cũng là thời điểm lạnh nhất của khu vực này với nhiệt độ và độ ẩm đều giảm.
  • Gió mùa Đông Bắc ít ảnh hưởng đến các tỉnh phía Nam do bị chắn bởi dãy Bạch Mã. Song các tỉnh thành từ Đà Nẵng đến phía Nam bị ảnh hưởng bởi gió Tín Phong từ bán cầu Bắc. Nó gây mưa thường xuyên tại các khu vực biển và ven biển.
Gió mùa Đông Bắc gây mưa và lạnh tại khu vực miền Bắc
Gió mùa Đông Bắc gây mưa và lạnh tại khu vực miền Bắc

Vào mùa hè, Việt Nam xuất hiện gió mùa Tây Nam và gió Phơn. Chúng là nguyên nhân gây ra các cơn mưa lớn.

Tính chất ẩm

Nước ta có lượng mưa trung bình hằng năm khá lớn, dao động từ 700mm đến 5000mm. Cùng với đó thông số độ ẩm trung bình tương đối cao, đạt khoảng 80%. Độ ẩm cao kết hợp với mưa nhiều chính là điều kiện tạo ra tình trạng nồm ẩm mà chúng ta vẫn thường thấy.

Khí hậu Việt Nam bị ảnh hưởng bởi các yếu tố nào?

Thực chất khí hậu Việt Nam nói riêng hay bất kỳ khu vực nào trên địa cầu đều bị ảnh hưởng, chi phối bởi nhiều yếu tố. Trong đó nổi bật nhất là địa hình, địa lý và tính chất gió mùa. Hãy cùng tìm hiểu rõ hơn qua các phân tích dưới đây!

Địa lý

Khí hậu Việt Nam có những đặc trưng nổi bật do chịu tác động từ nhiều yếu tố
Khí hậu Việt Nam có những đặc trưng nổi bật do chịu tác động từ nhiều yếu tố

Do vị trí địa lý nằm tại vành đai khí hậu nhiệt đới bán cầu Bắc nên hầu hết các tỉnh thành của nước ta đều đón 2 lần mặt trời đi qua thiên đỉnh trong năm. Thêm nữa các tỉnh thành phân bố dài nên từ Bắc vào Nam chắc chắn sẽ có sự phân hóa thời tiết rõ rệt. Dưới đây là một vài yếu tố ảnh hưởng đến khí hậu Việt Nam.

Địa hình

Lãnh thổ nước ta có hơn ¾ là đồi núi với các dạng núi thấp, cao và trung bình. Chính điều này cũng gây ra nhiều ảnh hưởng cho khí hậu Việt Nam.

Sự khác biệt về độ cao so với mực nước biển là nguyên nhân tạo nên nhiều vùng khí hậu đặc trưng như: Nhiệt đới, cận nhiệt đới và khí hậu núi cao. Mặt khác hướng sườn núi đón gió cũng có sự phân hóa rõ rệt với những nơi mưa nhiều, ẩm ướt và nơi khô hanh, ít mưa.

Gió mùa và khối không khí

Cũng bởi vị trí địa lý đặc biệt, nước ta mỗi năm đều có nhiều đợt gió mùa hoạt động luân phiên trong cả mùa hè và mùa đông. Mỗi loại gió đều mang theo ảnh hưởng, đặc trưng riêng tạo nên sự đa dạng cho khí hậu Việt Nam.

Ngoài ra khí hậu nước ta cũng chịu tác động của khối lượng không khí. Sự chuyển dịch và thay đổi của khối lượng không khí theo mùa cũng góp phần tạo nên tính mùa vụ cho khí hậu.

Mùa nồm tại Việt Nam với độ ẩm tăng cao
Mùa nồm tại Việt Nam với độ ẩm tăng cao

Ảnh hưởng của khí hậu Việt Nam đến các hoạt động sản xuất

Khí hậu Việt Nam có ảnh hưởng như thế nào đến hoạt động sản xuất và sinh kế của con người? Dưới đây là một số thuận lợi và khó khăn mà bạn có thể tham khảo!

Hoạt động sản xuất nông nghiệp

Đối với hoạt động sản xuất nông nghiệp chúng ta có những thuận lợi và khó khăn như sau:

  • Thuận lợi

Độ ẩm lớn, nhiệt độ cao và lượng mưa dồi dào là những điều kiện thuận lợi để phát triển trồng trọt, đa dạng hóa các giống cây trồng và chăn nuôi. Điều này đã được chứng minh dựa trên sản lượng và chất lượng lúa, nông sản hằng năm cho nhu cầu sử dụng trong và ngoài nước.

Trồng trọt và chăn nuôi phát triển với sản lượng lớn
Trồng trọt và chăn nuôi phát triển với sản lượng lớn
  • Khó khăn

Thiên tai, lũ lụt xảy ra thường xuyên làm cản trở sự phát triển của nông nghiệp. Để khắc phục người dân buộc phải canh tác theo thời vụ. Mặt khác độ ẩm cao cũng tạo điều kiện cho dịch bệnh và sâu bọ phát triển, ảnh hưởng không tốt cho vật nuôi và cây trồng.

Hoạt động khác  

Sự phân hóa của khí hậu cũng có ảnh hưởng trên cả 2 mặt tích cực và tiêu cực đối với các hoạt động sản xuất và sinh hoạt khác. Cụ thể như:

  • Thuận lợi

Thúc đẩy, tạo cơ hội phát triển cho các ngành kinh tế lâm nghiệp, giao thông vận tải, đánh cá, du lịch cùng các hoạt động khai thác và xây dựng.

Du lịch, nông, lâm phát triển với nhiều cảnh quan đẹp, đa dạng
Du lịch, nông, lâm phát triển với nhiều cảnh quan đẹp, đa dạng
  • Khó khăn

Chịu ảnh hưởng của biến đổi khí hậu, bão lũ gây ra nhiều tổn thất nặng nề cho các ngành sản xuất, giao thông, du lịch, xây dựng,… Mặt khác độ ẩm cao cũng làm giảm tuổi thọ máy móc, cơ sở hạ tầng.

Chúng ta vừa cùng nhau tìm hiểu về đặc điểm của khí hậu Việt Nam cũng như những ảnh hưởng của nó đến cuộc sống và hoạt động sản xuất. Hy vọng bài viết có thể mang đến cho bạn nguồn tham khảo hữu ích!

Gió mùa Đông Bắc là gì? Nguyên nhân, tính chất và sự ảnh hưởng

Trong các bản tin thời tiết, chúng ta vẫn thường nghe nhắc đến cụm từ “gió mùa Đông Bắc” mang theo những cơn mưa và không khí lạnh. Vậy chính xác gió mùa Đông Bắc là gì? Nó có ảnh hưởng như thế nào đến thời tiết các vùng miền? Cùng theo dõi bài viết dưới đây để hiểu rõ hơn về chủ đề này nhé!

Bạn biết gì về gió mùa Đông Bắc?
Bạn biết gì về gió mùa Đông Bắc?

Gió mùa Đông Bắc là gì?

Theo Wiki: Gió mùa Đông Bắc còn được biết đến với tên gọi khác là gió Đông Bắc hay gió bấc. Đây là thuật ngữ dùng để chỉ khối không khí lạnh xuất phát từ trung tâm áp cao ở Trung Á, Xibia về xích đạo và hướng vào nước ta theo hướng Đông Bắc. Gió mùa Đông Bắc trong tiếng Anh là Northeast Monsoon.

Đặc điểm của gió mùa Đông Bắc

Gió mùa Đông Bắc hình thành như thế nào? Thời điểm và phạm vi hoạt động ra sao?

Quá trình hình thành

Thực tế nhiệt độ trên biển và đất liền vốn có sự chênh lệch lớn. Vào mùa đông, nhiệt độ trên biển thường cao hơn tại đất liền. Trong khi đó không khí luôn chuyển động từ vùng lạnh qua vùng nóng. Điều này lý giải cho việc gió mùa đông luôn thổi từ đất liền ra biển. Những đợt gió xuất hiện trong mùa đông, thổi từ phương Bắc chính là gió mùa Đông Bắc.

Gió mùa Đông Bắc hình thành như thế nào?
Gió mùa Đông Bắc hình thành như thế nào?

Tính chất

Như đã chia sẻ, gió mùa Đông Bắc luôn mang theo các khối không khí lạnh. Mỗi đợt có thể kéo dài từ 3 đến 7 ngày và thường không cố định. Dưới đây là một vài tính chất nổi bật giúp bạn hiểu hơn về loại gió mùa này.

  • Gió mùa Đông Bắc khá lạnh song không thuần nhất trong cả mùa đông. Thường nửa đầu mùa đông là lạnh khô và cuối mùa mang tính chất lạnh ẩm. Khi di chuyển giữa các khu vực, nó cũng có thể thay đổi tính chất có thể ẩm hoặc ấm hơn tùy điều kiện nhiệt độ, độ ẩm.
  • Các đợt gió mùa Đông Bắc không hoạt động suốt mùa đông mà sẽ chia thành các đợt. Đan xen với đó là hoạt động của các đợt gió Tín Phong từ Bắc bán cầu.
  • Gió mùa Đông Bắc không hoạt động theo chu kỳ mà mang tính thất thường, khó dự đoán diễn biến.

Thời gian hoạt động

Mỗi đợt gió mùa Đông Bắc thường bắt đầu trong khoảng từ tháng 11 đến tháng 4 năm sau. Diễn biến như sau:

Gió mùa Đông Bắc thường xuất hiện khoảng tháng 11 đến tháng 4 năm sau
Gió mùa Đông Bắc thường xuất hiện khoảng tháng 11 đến tháng 4 năm sau
  • Nửa đầu mùa đông (Tháng 11, 12 và tháng 1): Hạ áp Alêut hoạt động mạnh mẽ, hút không khí lạnh từ cao áp Xibia tại trung tâm lục địa Á-Âu qua lục địa. Đợt gió mùa Đông Bắc này thường lạnh khô.
  • Nửa sau mùa đông (Tháng 2, tháng 3): Cao áp Xibia dịch chuyển về phía đông, hạ áp Alêut yếu dần. Thay vào đó hạ áp Oxtraylia trở lên mạnh mẽ hơn, hút gió từ Xibia qua biển và đi vào đất liền. Mang theo hơi ẩm từ biển, đợt gió mùa này mang tính chất lạnh ẩm kèm mưa phùn.

Lưu ý: Thời gian bắt đầu và kết thúc của các đợt gió mùa Đông Bắc có thể thay đổi theo các năm. Có năm gió mùa đến sớm, có năm đến muộn tùy tình hình thời tiết thực tế.

Tham khảo: Đặc điểm khí hậu thời tiết Việt Nam

Phạm vi hoạt động

Đa phần gió mùa Đông Bắc hoạt động trong phần lãnh thổ phía Bắc. Tức tính từ vĩ tuyến 160B. Khi di chuyển dần xuống phía Nam, các đợt gió bị biến tính và chặn lại tại dãy Bạch Mã. Như vậy chỉ những đợt gió mùa cực mạnh mới có thể ảnh hưởng đến các tỉnh thành phía Nam. Hơn nữa tác động này chỉ tạo ra một số ngày thời tiết mát mẻ hơn bình thường.

Hệ quả của gió mùa Đông Bắc

Gió mùa Đông Bắc đi kèm khá nhiều hệ quả, đặc biệt đối với các tỉnh thành khu vực Bắc Bộ. Chi tiết, bạn có thể theo dõi dưới đây!

Gió mùa đi kèm những cơn mưa phùn khiến nhiệt độ giảm mạnh
Gió mùa đi kèm những cơn mưa phùn khiến nhiệt độ giảm mạnh

Đối với Bắc Bộ

  • Gió mùa Đông Bắc đem đến cho miền Bắc mùa đông lạnh, dài khoảng 2, 3 tháng. Nhiệt độ xuống dưới 15 độ C tại nhiều nơi, khu vực miền núi có thể xuất hiện sương giá, băng tuyết.
  • Do đặc tính và ảnh hưởng của thời tiết tại khu vực, những “tác động” của gió mùa không cố định. Có thể đi kèm mưa phùn, nồm ẩm.
  • Mùa đông miền Bắc có thể xuất hiện kèm các ngày thời tiết hanh khô, nắng nóng giữa các đợt gió mùa. Điều này là do các đợt gió không liên tục, xen kẽ với gió Tín Phong.

Đối với Trung Bộ

  • Những đợt gió mùa Đông Bắc mạnh có thể ảnh hưởng đến khu vực phía Nam. Tuy nhiên chỉ đến Huế là còn se lạnh, các tỉnh Nam Trung Bộ sẽ không có mùa đông lạnh.
  • Gió mùa Đông Bắc đi qua biển, tương tác với địa hình đặc biệt của dãy Trường Sơn nên có thể gây ra các trận mưa lớn tại khu vực Trung Bộ.
Một số nơi có thể có mưa lớn tại khu vực Trung Bộ
Một số nơi có thể có mưa lớn tại khu vực Trung Bộ

Đối với Nam Bộ

Gió mùa Đông Bắc gần như không thể tác động đến các tỉnh thành thuộc Nam Bộ. Do đó khu vực này thường không có mùa đông, thời tiết ổn định, khô nóng quanh năm.

Tạo ra sự phân hóa khí hậu

Gió mùa Đông Bắc chính là một trong những nguyên nhân chính tạo ra sự phân hóa rõ nét về khí hậu (bao gồm nhiệt độ và lượng mưa) tại các tỉnh thành, địa phương. Chúng ta có thể nhận thấy qua sự khác biệt rõ ràng theo chiều Bắc Nam và Đông Tây.

Các tin tức dự báo về gió mùa Đông Bắc

Tùy vào tình hình cụ thể của từng đợt gió mùa Đông Bắc, Trung tâm Khí tượng Thủy văn Quốc gia sẽ đưa ra thông báo để người dân chủ động hơn trong các hoạt động sản xuất, sinh hoạt. Cụ thể dưới đây là thời điểm phát thông báo và các loại dự báo với từng cấp độ.

Dự báo thời tiết đưa tin về gió mùa Đông Bắc
Dự báo thời tiết đưa tin về gió mùa Đông Bắc

Thời điểm phát tin gió mùa Đông Bắc khi nào?

Tin gió mùa Đông Bắc sẽ được thông báo trong các trường hợp sau:

  • Không khí lạnh xâm nhập vào nước ta làm thay đổi hệ thống gió căn bản. Tạo gió mạnh từ cấp 6, hướng lệch Bắc, kéo dài hơn 3 tiếng đồng hồ trên khu vực vịnh Bắc Bộ và ngoài khơi địa phận Trung Bộ.
  • Không khí lạnh xâm nhập làm lệch hướng gió, thay đổi rõ rệt thời tiết tại một khu vực. Đặc điểm đi kèm: Trời nhiều mây, diện mưa tăng đột ngột, giảm nhiệt độ trung bình so với nửa số trạm trong khu vực.
  • Không khí lạnh làm thay đổi hướng gió lệch Bắc (Không xét đến tốc độ gió), gây mưa rào, dông tại nhiều nơi. Đi kèm có thể có gió giật cấp 4, lốc, mưa đá, nhiệt độ giảm sâu từ 5 đến 7 độ.

Các loại tin dự báo về gió mùa Đông Bắc

Một số loại dự báo thời tiết gió mùa Đông Bắc phổ biến bao gồm:

Chủ động phòng tránh, có biện pháp bảo vệ sức khỏe khi có dự báo
Chủ động phòng tránh, có biện pháp bảo vệ sức khỏe khi có dự báo
  • Tin gió mùa Đông Bắc và rét

Được phát khi đáp ứng một trong các điều kiện được liệt kê trên. Đồng thời đợt gió mùa có thể làm giảm nhiệt độ trung bình tại khu vực đồng bằng và trung du Bắc Bộ xuống khoảng 15 độ C, kéo dài trong khoảng 2 ngày trở lên.

  • Tin không khí lạnh tăng cường và rét

Được phát trong trường hợp phát hiện không khí lạnh tăng cường, có thể làm nhiệt độ trung bình tại các tỉnh thành phía Bắc xuống dưới 15 độ C (rét đậm, rét hại). Thời gian ảnh hưởng kéo dài trong hơn 2 ngày.

  • Tin không khí lạnh tăng cường

Thông tin thời tiết được phát khi không khí lạnh xuất hiện, có thể chưa làm thay đổi hướng gió nhưng tốc độ gió bị suy yếu. Bên cạnh đó gió ngoài khơi đạt cấp 5, cấp 6 kéo dài hơn 6 giờ trên khu vực vịnh Bắc Bộ.

Nhiệt độ xuống thấp gây rét buốt
Nhiệt độ xuống thấp gây rét buốt

Những lưu ý quan trọng trong những ngày gió mùa Đông Bắc

Gió mùa Đông Bắc thường đi kèm với các đợt lạnh buốt, ảnh hưởng không nhỏ đến sức khỏe của người dân. Đây cũng là thời điểm các ca viêm họng, viêm phổi tăng nhanh nếu không biết cách giữ ấm cơ thể. Vậy chúng ta nên chăm sóc sức khỏe như thế nào trong những ngày gió mùa?

  • Giữ ấm không gian sống bằng cách đóng kín cửa, kéo rèm chống gió. Trong những ngày thời tiết cực đoan, nhiệt độ xuống thấp có thể trang bị thêm đèn sưởi, lò sưởi.
  • Tăng cường vận động nhằm giúp cơ thể sinh nhiệt, ấm áp hơn. Một số bài tập đơn giản mà bạn có thể áp dụng bao gồm: Đi bộ, chạy bộ, đạp xe, yoga,…
  • Đảm bảo dinh dưỡng cho cơ thể để cung cấp đủ năng lượng cho các hoạt động học tập, làm việc. Sử dụng một số gia vị như gừng, tỏi sẽ giúp cơ thể ấm áp hơn.
Đảm bảo dinh dưỡng cho cơ thể chống chọi với cái lạnh
Đảm bảo dinh dưỡng cho cơ thể chống chọi với cái lạnh
  • Mặc áo giữ nhiệt, nhiều lớp quần áo để giữ ấm tốt nhất cho cơ thể. Cần đặc biệt chú ý các bộ phận như: Cổ, đầu, mũi, tai, chân và tay.
  • Thời tiết lạnh sẽ khiến mạch máu co lại, máu lưu thông chậm hơn. Do đó hãy giữ ấm chân của mình bằng cách ngâm chân và massage. Cách làm này sẽ giúp cả chân và cơ thể luôn thoải mái, ngủ ngon giấc hơn.
  • Trong những ngày gió mùa Đông Bắc, nhiệt độ xuống thấp, mọi người không nên tắm lâu, quá muộn hoặc quá sớm. Khi tắm nên dùng nước ấm, trong phòng kín gió, tránh bị cảm thậm chí là đột quỵ.
  • Hạn chế ra ngoài khi nhiệt độ xuống thấp, nhất là trẻ nhỏ và người cao tuổi. Khi ra ngoài cần đảm bảo cơ thể đủ ấm.
Mặc đủ ấm khi ra ngoài
Mặc đủ ấm khi ra ngoài

Trên đây là toàn bộ chia sẻ về gió mùa Đông Bắc cũng như những ảnh hưởng và lưu ý bảo vệ sức khỏe trong những đợt gió mùa. Mong rằng bài viết có thể mang lại cho bạn những thông tin tham khảo giá trị!